میثم گچلو

پژوهش حاضر با هدف طراحی و رتبه بندی شاخص های ارزیابی مراکز رشد در بوم سازگان نوآوری ایران و با رویکردی آمیخته در سه فاز متوالی اجرا گردید. در فاز نخست با مرور نظام مند و انتخاب ۲۰ مقاله مرجع، ۳۱۲ معیار اولیه استخراج شد. در فاز دوم این معیارها به شاخص هایی قابل سنجش تبدیل گردید و پس از سه مرحله بازنگری مفهومی و دسته بندی، در قالب 4 لایه (ورودی، فرآیند، خروجی و پیامد)، 6 گروه و ۵3 شاخص سازمان دهی شد. سپس با استفاده از شاخص روایی محتوا و نظرات ۸ نفر از خبرگان، غربالگری و در نهایت ۴2 شاخص مهم انتخاب شد. در فاز سوم، ساختار نهایی با رویکرد تصمیم گیری چندمعیاره (روش بهترین- بدترین) و مشارکت ۱۰ خبره در دو سطح وزن دهی و رتبه بندی گردید. یافته ها نشان داد «خدمات پشتیبانی و رشد کسب وکار» و «منابع و پایداری مالی» در میان گروه ها و «حجم سرمایه تسهیل شده»، «میزان رضایت واحداها از خدمات»، «سهم اشتغال استانی» و «نرخ تجاری سازی» در میان شاخص های درون گروهی بیشترین اهمیت را دارند.

بسیاری از مشکلات زیست محیطی که امروزه انسان گرفتار آن شده است، نتیجه رفتار و عمل خود انسان بوده است و برای اینکه بتوان این مشکلات را حل یا حداقل در سطح فعلی متوقف کرد، باید رفتار انسان را اصلاح کرد. برای اصلاح رفتار آدمی، به نظر می رسد اولین گام، شناسایی و بررسی عوامل مؤثر بر رفتار اوست. در همین راستا، یکی از حوزه هایی که مورد توجه پژوهشگران قرار گرفته است، مطالعه و بررسی رفتارهای زیست محیطی افراد در سازمان و محیط کار بوده است که غالباً با عنوان «رفتار سبز در محیط کار» مطرح می شود. هدف از این پژوهش، شناسایی و اولویت بندی عوامل مؤثر بر رفتار سبز کارکنان در محیط کار است. با بررسی و مطالعات کتابخانه ای و رسیدن به ادبیات موضوع و مشورت با خبرگان، عوامل مؤثر بر رفتار سبز کارکنان، شناسایی و غربالگری شد. برای اولویت بندی عوامل شناسایی شده از فرایند تحلیل شبکه ای (ANP) استفاده شد. در پژوهش کنونی از دو پرسش نامه استفاده شده است: یکی برای تعیین اهمیت و مناسب بودن معیارها (دسته بندی و غربالگری) که در اختیار 5 نفر از خبرگان حوزه مدیریت منابع انسانی و رفتار سازمانی، قرار داده شد و دیگری پرسش نامه ای شامل ماتریس مقایسه های زوجی معیارها نسبت به هدف (که به صورت حضوری میان 11 نفر از خبرگان و مدیریان ارشد صنعت بیمه توزیع شد).یافته های پژوهش نشان داد که عوامل قصد رفتار سبز (فردی)، هنجاری های گروهی (گروهی) و راهبرد سبز شرکت (سازمانی) به ترتیب در رتبه های اول تا سوم قرار گرفتند. همچنین اقدامات سبز در خانه (محیطی)، عوامل اجتماعی (محیطی) و درآمد (فردی) به ترتیب در پایین ترین رتبه ها قرار داشتند.

برای موفقیت در پیاده سازی راهبرد مدیریت دانش، اولین موضوع آگاه بودن از وضعیت دانشی سازمان است حسابرسی دانش یک ارزیابی علمی نظام مند برای ارزیابی وضعیت دانشی اثربخشی مدیریت دانش در سازمان است. هدف از این تحقیق ارائه چارچوب حسابرسی دانش در سازمان های مأموریت محور است. اجرای پژوهش در گام اصلی انجام شد: در گام نخست با تنظیم اهداف پژوهش و با استفاده از کلیدواژه ها به جستجوی منابع مرتبط در ادبیات موضوع و بیانات مقام معظم رهبری (مدظله العالی) پرداخته شد، سپس با روش های فراترکیب و تحلیل محتوا، منابع اصلی شناسایی گردید، در گام دوم با بررسی ادبیات تحقیق ، به مفهوم شناسی، استخراج و کدگذاری مؤلفه های حسابرسی دانش همت گماشته شد، در گام سوم پژوهش به وزن دهی شاخص ها و اعتبارسنجی مدل نظری تحقیق با استفاده از روش ها و نرم افزارهای آماری، تحلیل عاملی و معادلات ساختاری پرداخته شد و درنهایت تدوین مدل عملیاتی حسابرسی دانش صورت گرفت، در روند اجرای پژوهش از 3 پرسشنامه استفاده شد، پرسشنامه اول برای دسته بندی و مناسب بودن معیارها (غربالگری) بود که در اختیار 10 نفر از اساتید پژوهشکده مدیریت راهبردی و سرمایه انسانی دانشگاه عالی دفاع ملی قرار گرفت، پرسشنامه دوم برای تدوین مدل نظری پژوهش در میان 93 نفر از مدیران عامل، منابع انسانی و تحقیق و توسعه در سازمان پژوهش های علمی و صنعتی ایران توزیع شد، پرسشنامه سوم برای اعتبار سنجی مدل عملیاتی استفاده گردید. نمونه آماری پژوهش در این مرحله شامل 9 نفر از اساتید گروه مدیریت دانش، دانشگاه عالی دفاع ملی بودند که درنهایت به ارزیابی مدل از ابعاد مختلف پرداختند.