محمد طهان طرقی

نظریه خنثی سازی جرم طی رویکردی درون گرایانه به علل جرم، بزهکاران را آگاه به هنجارهای اجتماعی و ارزش های اخلاقی تلقی می کند و فرد را تحت سیطره کنترل های اجتماعی درونی می بیند. با وجود این، نظریه بر آن است تا نشان دهد که مجرمان در مسیر ارتکاب جرم، برای توجیه رفتارهای خود به شیوه هایی متوسل می گردند که از آن به فنون خنثی سازی جرم تعبیر می شود. این فنون عبارت اند از انکار مسئولیت، انکار خسارت، انکار بزه دیده، محکوم کردن محکوم کنندگان و در نهایت، وفاداری به گروه های مورد علاقه. هدف اصلی این پژوهش میدانی آزمون عملی نظریه خنثی سازی جرم در تبیین جرم شناسانه علل ارتکاب جرم می باشد. این پژوهش به شیوه توصیفی و از نوع پیمایش صورت گرفته است. برای بررسی تأثیر فنون خنثی سازی در ارتکاب جرم، جامعه آماری این پژوهش را تمامی محکومان کانون اصلاح و تربیت استان خراسان رضوی در سال 1403 تشکیل می دهد که دارای 40 نفر جمعیت بزهکار است و همگی در دسته اطفال و نوجوانان قرار می گیرند. ابزار گردآوری داده ها در این پژوهش پرسش نامه محقق ساخته می باشد که روایی و پایایی آن مورد تأیید قرار گرفته است. با توجه به اندازه کوچک نمونه، در مقاله حاضر از آزمون t تک نمونه ای استفاده شده که حسب نتایج به دست آمده، میزان سطح معناداری برابر p-value = 0.000 می باشد که نشان می دهد به کارگیری فنون خنثی سازی جرم توسط اطفال و نوجوانان در آزادسازی کنترل های اجتماعی درونی آنان مؤثر است. مقدار آماره t محاسبه شده 25.38=t می باشد که در سطح 001/0 معنادار است.

مقدمه: نظریه های فشار که ریشه در مفهوم آنومی دورکیم دارند بیش از هر نظریه ی جرم شناختی دیگری در سینما به تصویر کشیده شده اند. فیلم های سینمایی به عنوان یکی از مهم ترین و غنی ترین منابع فرهنگ و جرم شناسی عامه، با استفاده از قابلیت های خود و شیوه هایی از جمله توصیفات جامع به خوبی توانسته اند ابعاد احساسی، عاطفی و پنهان جرم را نمایش دهند. این پژوهش با تحلیل موردی فیلم طلاخون به عنوان یکی از منابع مهم فرهنگ عامه به علل ارتکاب قتل های سریالی مهین قدیری از لنز دوربین طلاخون خواهد پرداخت. روش: این پژوهش با چارچوب نظری کلی جرم شناسی عامه و از روش نشانه شناسی سینمایی صورت خواهد گرفت. نشانه شناسی سینمایی با استفاده ی خاص از قواعد نشانه شناسی عمومی، از جمله دلالت ارجاعی و دلالت ضمنی، به تفسیر و معنایابی فیلم ها می پردازد. یافته ها: ارتکاب جرم می تواند ناشی از فشار در سطح فردی و اجتماعی که خود نتیجه ی احساس نابرابری، محرومیت و عصبانیت است رخ دهد، چیزی که در جرم شناسی دانشگاهی تحت عنوان نظریه ی عمومی فشار از آن یاد می شود. همچنین انتقام مفهومی است که در این فرایند نقشی کلیدی ایفاء می کند. بحث: سینما با هنر بی بدیل خود و با ارائه ی تصویری همه جانبه از جرم و مجرم در نظریه ی فشار، اغلب باعث می شود مجرم در نگاه مخاطب نه تنها فردی عادی، بلکه تبدیل به شخصی سمپاتیک گردد. طلاخون به عنوان یک اثر سینمایی و با نمایش ابعاد پیدا و پنهان زندگی شخصیت اول فیلم، ضمن تبیین نظریه ی عمومی فشار، نقش مهمی در بازخوانی علل پیچیده ی قتل های سریالی مهین قدیری دارد.

تقابل ایالات متحده با دیوان کیفری بین المللی با پیگیری وضعیت افغانستان در این مرجع به اوج رسید. پس از صدور کیفرخواست توسط دادستان دیوان بسیاری از سربازان و درجه داران ایالات متحده در معرض تعقیب توسط دادستان دیوان کیفری بین المللی قرار خواهند گرفت و ایالات متحده به همین دلیل فشار مضاعفی را بر دیوان وارد ساخت. شعبه مقدماتی دیوان در نتیجه ی فشارهای ایالات متحده، ادامه فرایند تعقیب جنایات بین المللی در افغانستان را مطابق با منافع عدالت ندانست و تحقیقات را متوقف کرد. دادستان نسبت به این موضوع تجدیدنظرخواهی نمود. شعبه تجدیدنظر دیوان در پنجم مارس 2020 به اتفاق آراء، دادستان را مجاز به انجام تحقیقات در مورد جنایات ارتکابی در افغانستان دانست. پژوهش حاضر با روشی توصیفی-تحلیلی، ابتدا اشاره ای به سیر اقدامات ایالات متحده در تقابل با دیوان و علت حقیقی آن خواهد داشت؛ سپس باتحلیل رأی صادره ازشعبه مقدماتی دیوان درخصوص پرونده ی افغانستان، به این موضوع پرداخته می شود که آیا اقدامات کشور مذکور تاثیری بر عملکرد دیوان داشته است یاخیر؛ وآخرین تحولات وضعیت افغانستان در دیوان و به طور خاص تصمیم شعبه تجدیدنظر بررسی خواهد شد. درپایان، باتوجه به تصمیمات اخیر می توان گفت در تقابل میان دیوان و ایالات متحده فعلاً دیوان در موضع بالا قرار گرفته ومجوز تحقیق در خصوص جنایات ادعایی توسط مقامات ونیروهای آمریکایی صادر گردیده است، اما هنوز این جنگ حقوقی ادامه دارد و سرنوشت آن به طور قطعی مشخص نیست؛ زیرا در فرض تکمیل تحقیقات توسط دادستان، حضور مقامات ایالات متحده در فرآیند محاکمه محل تردید جدی بوده و ازطرفی رسیدگی غیابی در دیوان متصور نیست و این خود چالش بزرگ دیگری در این تقابل خواهد بود.