محمدرضا خدابخش

زمینه و هدف: شیوع  افسردگی در بین دانش آموزان مدارس تأثیر منفی شدیدی بر سلامت جسمی و روانی فردی، پیشرفت تحصیلی و ارتباطات بین فردی دارد. پژوهش حاضر با هدف بررسی نقش واسطه ای تنظیم هیجان در رابطه بین آگاهی هیجانی با افسردگی در دانش آموزان انجام شد. روش: این پژوهش یک مطالعه توصیفی–همبستگی بود. جامعه آماری کلیه دانش آموزان دوره دوم متوسطه شهرستان میان جلگه بود که با استفاده از روش نمونه گیری نسبتی، تعداد ۳۶۰ نفر از دانش آموزان به عنوان نمونه پژوهش انتخاب شدند. جهت جمع آوری داده ها از پرسشنامه های افسردگی ایرون تی بک (1971)، راهبردهای تنظیم شناختی هیجان گارنفسکی و کرایج (2006) و آگاهی هیجانی ریفی و همکاران (2007) استفاده شد. داده های گردآوری شده با بهره گیری از نرم افزارهای SPSS نسخه 22 در دو سطح توصیفی و استنباطی مورد تحلیل قرار گرفت. در بخش توصیفی، شاخص های آماری نظیر میانگین، انحراف معیار، فراوانی و درصد محاسبه شد و در بخش استنباطی از ضریب همبستگی پیرسون و مدل یابی معادلات ساختاری (SEM) استفاده گردید. یافته ها: نتایج نشان داد آگاهی هیجانی تاثیر مستقیم و معناداری برتنظیم هیجان دارد. همچنین تنظیم هیجان اثر منفی معناداری بر افسردگی دانش آموزان دارد، لذا بهبود تنظیم هیجان باعث کاهش میزان افسردگی دانش آموزان خواهد شد. نتیجه گیری: به نظر می رسد آگاهی هیجانی از طریق بهبود راهبردهای تنظیم هیجان، می توانند به کاهش سطوح افسردگی در دانش آموزان منجر شوند. توصیه می شود برنامه های آموزشی برای تقویت آگاهی هیجانی و تنظیم هیجان در مدارس اجرا شود. همچنین آگاهی بخشی به معلمان و والدین درباره نشانه های افسردگی و اهمیت حمایت هیجانی می تواند به پیشگیری و مداخله مؤثر کمک کند.