معماری سبز در گفتمان معاصر ایران و جهان: از مفاهیم بومی تا استانداردهای جهانی (مقاله علمی وزارت علوم)
درجه علمی: نشریه علمی (وزارت علوم)
آرشیو
چکیده
هدف پژوهش حاضر، شناسایی و تحلیل مفهومی موانع تحقق معماری پایدار در ایران، با تمرکز بر تلفیق ظرفیت های بومی و استانداردهای بین المللی است. این مطالعه با رویکردی کیفی، کاربردی و اکتشافی انجام شده و داده های آن از طریق مصاحبه های نیمه ساختاریافته با ۱۲ نفر از خبرگان حوزه های معماری، شهرسازی، سیاست گذاری اقلیمی و انرژی گردآوری شده است. روش نمونه گیری به صورت هدفمند و با استفاده از تکنیک گلوله برفی تا رسیدن به اشباع نظری دنبال شد. تحلیل داده ها با استفاده از روش تحلیل محتوای کیفی قیاسی و نرم افزار MAXQDA 2022 صورت گرفت. برای تأیید اعتبار یافته ها از روش بازبینی مشارکت کنندگان (Member Check) و برای بررسی پایایی از بازکدگذاری مستقل بهره گرفته شد.یافته ها نشان داد که از مجموع ۲۷۳ کد مفهومی استخراج شده، چهار مقوله ی اصلی به عنوان چالش های تحقق معماری پایدار شناسایی شدند: چالش های فناورانه (۲۹٫۶٪ از کل کدها)، نهادی–مدیریتی (۲۵٫۶٪)، اجتماعی–فرهنگی (۲۳٫۴٪) و اقتصادی (۲۱٫۲٪). مضامین کلیدی شامل نبود زیرساخت های فناورانه، ناهماهنگی نهادی، ضعف در فرهنگ سازی و آموزش عمومی، و هزینه های بالای فناوری های سبز بودند. این چالش ها در قالب یک مدل مفهومی چهارلایه ای سازمان دهی شدند که روابط تعاملی میان عوامل خرد و کلان را در فرآیند تحقق معماری پایدار نشان می دهد. بر این اساس، تحقق معماری پایدار در ایران نیازمند رویکردی سیستمی و میان رشته ای است که در آن، توسعه فناوری های بومی، اصلاح ساختارهای نهادی، ارتقای آگاهی عمومی و ایجاد سازوکارهای حمایتی اقتصادی به صورت هماهنگ و هم افزا عمل کنند.Green Architecture in Contemporary Iranian and Global Discourse: From Indigenous Concepts to International Standards"
The present study aims to identify and conceptually analyze the barriers to achieving sustainable architecture in Iran, with a focus on integrating indigenous capacities and international standards. This research was conducted using a qualitative, applied, and exploratory approach. Data were collected through semi-structured interviews with 12 experts in the fields of architecture, urban planning, climate policy, and energy. Purposeful sampling, combined with the snowball technique, was employed until theoretical saturation was reached. Data analysis was carried out using deductive qualitative content analysis with the aid of MAXQDA 2022 software. To ensure the credibility of the findings, member checking was utilized, and independent recoding was conducted to assess reliability. The results revealed that out of a total of 273 extracted conceptual codes, four main categories were identified as the challenges to implementing sustainable architecture: technological challenges (29.6% of all codes), institutional–managerial challenges (25.6%), socio-cultural challenges (23.4%), and economic challenges (21.2%). Key themes included the lack of technological infrastructure, institutional misalignment, weaknesses in public education and cultural awareness, and the high costs of green technologies. These challenges were organized into a four-layer conceptual model illustrating the interactive relationships between micro- and macro-level factors in the process of achieving sustainable architecture. Accordingly, the realization of sustainable architecture in Iran requires a systemic and interdisciplinary approach in which the development of indigenous technologies, reform of institutional structures, enhancement of public awareness, and establishment of economic support mechanisms operate in a coordinated and synergistic manner.
تبلیغات
