تحلیل کیفی تجارب معلمان از چالش ها و فرصت های آموزش زبان مادری در مدارس(مقاله علمی وزارت علوم)
منبع:
تدریس پژوهی سال ۱۲ زمستان ۱۴۰۳ شماره ۴
36 - 54
حوزههای تخصصی:
جامعه ایران متشکل از مجموعه ای از اقوام، فرهنگ ها و زبان های مختلفی است که هر کدام نیاز به نظام تعلیم و تربیت و الزامات ویژه خود را دارند؛ با این حال نظام آموزش و پرورش مرکزی هنوز موفق نشده است به طور جامع و مانع پاسخگوی این نیازها باشد؛ بر این اساس پژوهش حاضر براساس روش پدیدارشناسی می کوشد تجربه تعدادی از معلمان را درباره چالش ها و فرصت های مربوط به زبان مادری مورد بررسی قرار دهد. میدان تحقیق شامل کلیه معلمان مقطع ابتدایی شهر دیواندره است که 9 نفر از آن ها براساس اصل اشباع نظری دعوت به مصاحبه شده اند. ابزار گردآوری داده ها مصاحبه نیمه ساختاریافته ای است که محقق براساس آن می تواند اطلاعات کافی را گردآوری نماید. مضامین به دست آمده در قالب دو بخش چالش ها و فرصت ها تحلیل شدند. نتایج اولیه مربوط به این بخش ها حاکی از آن است که در وهله نخست معلمان اذعان داشتند که چارچوب فکری غالب، ترویج هویت ملی مشترک و زبانی و طراحی برنامه درسی جامع از اساسی ترین چالش های آموزش زبانی مادری محسوب می شود؛ بر این اساس، برخی از نظرات در رابطه با فرصت های موجود شامل احترام به میراث فرهنگی زنده، آموزش از طریق یادگیری ضمنی و در نهایت مشارکت خانواده- مدرسه مطرح شد. نتایج نشان می-دهد که در مجموع به ندرت ردپایی از آموزش زبان مادری در برنامه درسی رسمی وجود دارد و هرگونه تعلیمات در باره زبان مادری در قالب راه های پنهان و یا غیر رسمی انجام می شود. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .