مسعود دهدار

هدف: این پژوهش با هدف مقایسه تأثیر سه برنامه غذایی مختلف شامل رژیم غنی از کربوهیدرات، رژیم غنی از پروتئین و رژیم کتوژنیک بر شاخص های عملکرد ورزشی، ترکیب بدن و متغیرهای سوخت و سازی در ورزشکاران ممتاز طراحی گردید. روش پژوهش: در این کارآزمایی متقاطع تصادفی شده، ۳۰ ورزشکار مرد به مدت ۱۲ هفته تحت سه مداخله غذایی مختلف قرار گرفتند. ارزیابی ها شامل سنجش ترکیب بدن با دستگاه InBody 970، اندازه گیری VO₂max با تحلیل گازهای تنفسی، آزمون وینگیت برای سنجش توان بی هوازی، و اندازه گیری شاخص های بیوشیمیایی و روان شناختی بود. یافته ها: برنامه غذایی غنی از پروتئین بیشترین کاهش را در بافت چربی بدن موجب شد، در حالی که رژیم غنی از کربوهیدرات به بهترین نتایج در آزمون حداکثر اکسیژن مصرفی منجر گردید. رژیم کتوژنیک علی رغم ایجاد کاهش وزن، باعث کاهش قابل توجه عملکرد در فعالیت های ورزشی با شدت بالا و افزایش سطح آنزیم کراتین کیناز شد. همچنین این رژیم تأثیر نامطلوبی بر حالت روانی ورزشکاران داشت. نتیجه گیری: به نظر می رسد انتخاب برنامه غذایی مناسب برای ورزشکاران باید بر پایه اهداف ویژه تمرینی و ویژگی های فردی آنان صورت پذیرد. رژیم غنی از کربوهیدرات برای ورزش های استقامتی و رژیم غنی از پروتئین برای بهبود ترکیب بدن و بازیابی توانایی مؤثرتر می باشند، در حالی که به کارگیری رژیم کتوژنیک نیازمند ملاحظات ویژه و دوره سازگاری طولانی تر است.