بررسی عوامل موثر بر پرورش ذهن راه حل ساز:یک مطالعه کیفی نظریه داده بنیاد(مقاله علمی وزارت علوم)
منبع:
رویش روان شناسی سال ۱۴ اسفند ۱۴۰۴ شماره ۱۲ (پیاپی ۱۱۷)
۱۶۰-۱۴۹
حوزههای تخصصی:
پژوهش حاضر به بررسی عوامل مؤثر بر شکل گیری ذهن راه حل ساز می پردازد؛ رویکردی شناختی و پویا که بر خلق راه حل های عملی و مثبت به جای تحلیل علل مشکلات تمرکز دارد. این مطالعه در سال تحصیلی ۱۴۰۳–۱۴۰۴ در میان دانشجویان دانشگاه آزاد اسلامی واحد نجف آباد انجام شد. با استفاده از روش شناسی نظریه داده بنیاد گلیزر، مصاحبه های نیمه ساختاریافته با 16 شرکت کننده که بر اساس کسب نمرات بالا در سیاهه ساخت راه حل انتخاب شده بودند، انجام شد. از طریق تحلیل مقایسه ای مداوم، چهار مقوله محوری شناسایی شد: منابع درونی مانند صبوری و خودکارآمدی، تعاملات توانمندساز مانند روابط حمایتی و ارتباط سازنده، ابزارهای ساخت راه حل مانند استراتژی های شناختی و تحلیلی و فعال سازی منابع مانند امید و ذهنیت رشد. این مقوله ها در قالب یک مدل مفهومی نوآورانه تلفیق شدند و چارچوبی برای درک ذهن راه حل ساز و فرآیند شکل گیری آن ارائه می کنند. یافته ها به نظریه روان شناسی یافته های این پژوهش با معرفی مفاهیم نوینی مانند آرامش زدایی و تفکر نموداری به توسعه نظریه های روان شناسی کمک می کنند. مفهوم آرامش زدایی می تواند در آموزش مهارت های تنظیم هیجان و افزایش تحمل پریشانی به کار رود، و تفکر نموداری می تواند مبنایی برای آموزش فرایندهای گام به گام راه حل سازی و تصمیم گیری آگاهانه باشد. این رویکردها زمینه ارتقای تاب آوری، انگیزش درونی و ذهن راه حل ساز را فراهم می سازند.