نقش و کارکرد فناوری های نوین در دیجیتالی شدن سبک زندگی دانش آموزان دختر مقطع متوسطه دوم شهر اهواز(مقاله علمی وزارت علوم)
حوزههای تخصصی:
هدف پژوهش حاضر فهم سبک زندگی دیجیتالی دانش آموزان دختر در شهر اهواز و نقش فناوری های نوین خصوصاً اینترنت و شبکه های اجتماعی مجازی بر دیجیتالی شدن سبک زندگی است. فناوری های نوینی که به تمام فضاهای اجتماعی، سازمانی و فردی در جوامع بشری نفوذ کرده و شیوه زندگی روزمره، کار و معرفت افراد را متأثر ساخته است. روش پژوهش نظریه داده بنیاد بود و داده های پژوهش از طریق مصاحبه عمیق و به شیوه نمونه گیری هدفمند از 15 نفر از دانش آموزان دختر مقطع متوسطه دوم در نواحی چهارگانه اهواز گردآوری شده است. تجزیه و تحلیل داده ها با استفاده از نسخه 2015 کوربین و اشتراوس و پنج شیوه کدگذاری باز و تشخیص مفاهیم، توسعه مفاهیم در جهت ابعاد و ویژگی ها، تحلیل داده ها برای زمینه، وارد کردن فرآیند به تحلیل و یکپارچه سازی مقولات انجام شد. پس از تحلیل داده های حاصل از مصاحبه ها و کدگذاری آن ها، ۱۲ مقوله اصلی شناسایی شد که هر یک با استناد به متن مصاحبه ها مورد تحلیل قرار گرفتند. این مقولات در سه بعد اصلی شرایط، کنش-تعامل، و پیامدها دسته بندی شدند. بُعد شرایط شامل مقولاتی نظیر جذابیت و خوشایند بودن، کنجکاوی و هیجان خواهی، انزوا و گوشه گیری، احساس عقب ماندگی از فناوری های روز دنیا و هم نوایی است. در بُعد کنش-تعامل، مقولاتی مانند فائق آمدن بر مشکلات و فرار از واقعیت، حفظ و تداوم روابط صمیمی با کاهش فاصله مکانی، ارتباطات بین فردی با فراتر رفتن از محدودیت های خانواده و جرأت مندی و ابراز وجود استخراج شدند. در نهایت، بُعد پیامدها شامل اوقات فراغت، اطلاع رسانی و اطلاع گیری، تجارت الکترونیکی و صرفه جویی و تسریع دسترسی به امکانات و خدمات بود. با تحلیل و ادغام این سه بعد، مقوله هسته «تحول دیجیتالی در سبک زندگی دانش آموزان» شناسایی شد. این مقوله بیان گر آن است که تعامل با فناوری های نوین، فرآیندی دوسویه از شناخت و بهره گیری است که از طریق آن، افراد نه تنها به نیازهای روزمره خود پاسخ می دهند، بلکه به بازتعریف هویت، روابط اجتماعی و سبک زندگی خود می پردازند.