مهدی میرزانیا نوخندان

در این پژوهش، به تأثیر مقوله های الگوی گزارشگری پایداری در بستر مدل یابی معادلات ساختاری پرداخته شده است. پژوهش با مدل یابی معادلات ساختاری و با استفاده از ابزار پرسشنامه اجرا گردید. جامعه آماری این پژوهش را فعالان بازار سرمایه و اعضای هیئت علمی تشکیل می دهند. تحلیل عاملی تأییدی به روش کمترین مربعات جزئی جهت اعتباریابی 29 متغیر اصلی و گویه های گزارشگری پایداری مورد استفاده قرار گرفت. یافته های حاصل از معادلات ساختاری بیانگر ارتباط مطلوب در ساختار عاملی الگو می باشد؛ بدین صورت که بین متغیرهای گزارش عملکرد اقتصادی، مالی، زیست محیطی پایداری، اجتماعی پایداری، راهبری پایداری و ویژگی های شرکت با متغیر های مرتبه اول آن ها ارتباط معناداری وجود دارد. همچنین، بین متغیر مرتبه سوم با متغیر های مرتبه دوم و بین متغیر مرتبه چهارم گزارشگری پایداری، با متغیر های گزارشگری پایداری مالی و پایداری غیرمالی نشان داد که روابط علّی معناداری وجود دارد. یافته ها می تواند به عنوان راهکاری برای تغییر مدیریت سازمانی شرکت ها، شفافیت در کلیه امورات شرکت ها نظیر امور اقتصادی، خدمات شهری و زیست محیطی و مسئولیت اجتماعی، پاسخگویی به نیازهای کلیه ذینفعان در نظر گرفته شود. نتایج پژوهش می تواند برای حسابداران و مدیریت در بهبود کیفیت گزارشگری پایداری و ارائه مستقل گزارش پایداری مؤثر باشد.

لحن افشای غیرعادی که در ارائه گزارش های مالی مورداستفاده قرار می گیرد می تواند نشانه ای از مسائل پنهان در درون شرکت باشد که به صورت غیرمستقیم شواهدی را به استفاده کنندگان بیرونی ارائه می دهد. در پژوهش حاضر به بررسی تأثیر لحن افشای غیرعادی بر ارائه گزارش ابهام نسبت به تداوم فعالیت در بین 93 شرکت بورسی برای سال های ۱۳۹۲ تا ۱۳۹۸ پرداخته شده است. برای این منظور از روش تحلیل محتوا و استفاده از روش حسین و همکاران  ]20[ برای محاسبه لحن افشای غیرعادی بهره برده شده که نوآوری کار محسوب می گردد. نتایج حاصل از مدل های رگرسیونی نشان می دهد که لحن افشای غیرعادی بر دریافت گزارش ابهام نسبت به تداوم فعالیت و همچنین بر عدم ایفای تعهدات مالی و عدم انجام قراردادها   به عنوان دلیل گزارش ابهام در تداوم فعالیت حسابرس تأثیر مثبتی داشته است. بنابراین افشای غیر عادی اطلاعات در صورت های مالی به طور مؤثری بر گزارش حسابرس و چهره مدیریتی شرکت اثرگذار می باشد.

از جمله اصول کلی در آموزش، شرکت فعال فراگیران در یادگیری می باشد به نحوی که بتوانند با محتوای کتاب ارتباط برقرار نموده و واکنشی فعال از خود نشان دهند. آموزش و یادگیری فعال به محتوای درسی فعال نیازمند است که کتاب ها مهمترین ابزار آن می باشند. از جمله روش هایی که در شناسایی نقاط قوت و ضعف کتابها و برطرف نمودن معایب آنها به مدرسان و مولفان حسابداری کمک می نماید روش تحلیل محتوا می باشد. هدف از پژوهش حاضر که به روش مطالعه موردی انجام گردیده، معرفی روش تحلیل محتوا با استفاده از روش ویلیام رومی است که در این روش مدرسان حسابداری می توانند ضریب درگیری ذهنی و درگیری فعال دانشجویان با محتوای کتاب را در سه قسمت متن، پرسش و تصاویر بررسی نمایند. جامعه آماری پژوهش کل محتوای کتاب مبانی و روش های عمومی حسابداری چاپ چهلم (سال 1400) از انتشارات سازمان حسابرسی می باشد که به صورت سرشماری مورد بررسی قرار گرفته است. با توجه به یافته های پژوهش ضریب درگیری دانشجویان با محتوای متون، پرسش ها و تصاویر کتاب مذکور به ترتیب 04/0 ، 35/1 و 0 به دست آمده که نشان می دهد پرسش ها به صورت فعال و مطلوب طراحی گردیده در حالیکه متون و تصاویر کتاب به صورت غیرفعال تدوین شده و به بازنگری نیاز دارد.