حسین حسامی

پیشینه و اهداف: دوره های کارآموزی در برنامه های کارشناسی مهندسی نقش مهمی در افزایش مهارت های عملی، شایستگی های حرفه ای و آشنایی دانشجویان با محیط های کاری واقعی دارند. با این حال، اجرای این دوره ها در دانشگاه ها با چالش های متعددی روبروست. بر این اساس این مطالعه کیفی با هدف تحلیل برنامه درسی کارآموزی و شناسایی الزامات ضروری برای اجرای مؤثر آن در دانشگاه تبریز انجام شد. روش ها : این پژوهش با رویکرد کیفی از نوع پدیدارشناسی و روش تحلیل مضمون بوده و داده ها از طریق مصاحبه های نیمه ساختاریافته با 20 شرکت کننده شامل اعضای هیئت علمی، دانشجویان و نیروهای سازمانی و اجرایی در مرحله پدیدارشناسی در سؤال اول و 15 نفر از مدیران سازمان ها و کارفرمایان مرتبط با کارآموزی، استادان مجری کارآموزی و کارشناسان مرتبط در دانشگاه و جامعه در مرحله تحلیل موضوعی، با استفاده از نمونه گیری هدفمند جمع آوری شد. به طوری که در مرحله نخست گردآوری داده ها، از سه گروه اصلی مرتبط با دوره های کارآموزی شامل دانشجویان، استادان و متخصصان صنعتی، مجموعاً ۲۰ نفر با روش نمونه گیری هدفمند انتخاب شدند. ملاک انتخاب، داشتن تجربه مستقیم در فرآیند طراحی، اجرا یا حضور در دوره های کارآموزی در رشته های فنی-مهندسی بود. این افراد در قالب یک گروه مشارکتی ترکیبی قرار گرفتند تا با تلفیق دیدگاه های متنوع و مکمل، تصویری چندبُعدی از آسیب های موجود ترسیم شود. همچنین در سطح سؤال دوم گروه دیگری متشکّل از ۱۵ کارشناس خبره نیز به صورت مستقل مورد استفاده قرار گرفت. یافته ها: یافته ها نقاط ضعف قابل توجهی را در جنبه های مختلف برنامه درسی کارآموزی مانند منطق، اهداف، محتوا، فعالیت های یادگیری، نقش های استادان، منابع، مکان، زمان بندی و روش های ارزیابی نشان داد. چالش ها شامل ارتباط ناکافی با صنعت، محتوای غیرکاربردی، نظارت ناکافی و عدم هماهنگی با نیازهای بازار کار بود. این مطالعه همچنین الزامات کلیدی برای اجرای موفقیت آمیز، از جمله تدوین استانداردهای آموزشی، اصلاحات ساختاری، تقویت همکاری دانشگاه و صنعت، سرمایه گذاری های هدفمند، ایجاد سیستم ملی کارآموزی و برنامه های جهت گیری صنعت را شناسایی کرد. نتیجه گیری: نتایج تأکید می کند که بازنگری اساسی و همکاری نهادینه شده بین دانشگاه ها و صنایع، پیش نیاز دستیابی به اهداف واقعی برنامه های کارآموزی و ارتقای کیفیت آن ها است.

برنامه های درسی دانشگاه باید شامل دوره ها و الزاماتی باشد که مهارت های فارغ التحصیلان را افزایش داده و آنها را برای بازار کار چالش برانگیز آماده کند. یادگیری تجربی در این زمینه بسیار مثبت است و کارآموزی به طور فزاینده ای یک گزینه مهم درسی در نظر گرفته می شود . هدف از پژوهش حاضر طراحی الگوی مطلوب برنامه درسی کارآموزی رشته های فنی- مهندسی دانشگاهی براساس عناصر دهگانه اکر می باشد. پژوهش حاضر از نظر هدف کاربردی است؛ جهت طراحی الگوی مطلوب برنامه درسی کارآموزی، از روش سنتزپژوهی (تحلیل مضمون مصاحبه ها و مطالعه اسنادی) استفاده شده است. جامعه و نمونه آماری شامل اساتید رشته های علوم تربیتی، رشته های فنی- مهندسی و منابع علمی شامل کتابها، مقالات و رساله های مرتبط با پژوهش می باشد. روش نمونه گیری به صورت ملاک محور بود و برای گردآوری داده ها از مطالعات اسنادی و مصاحبه های نیمه ساختارمند استفاده شد . شیوه تجزیه و تحلیل داده ها به صورت تحلیل مضمون انجام گرفته است. طبق الگوی طراحی برنامه درسی اکر، منطق برنامه درسی کارآموزی رشته های فنی- مهندسی، دانشجویان را در حل چالش ها توانمند و آموخته های دانشجویان را کاربردی نماید. کسب صلاحیت و تداوم و پایداری عملکرد شغلی دانشجویان باید از اهداف برنامه درسی کارآموزی باشد. ارزشیابی برنامه درسی کارآموزی باید در محیط واقعی، براساس معیارهای دقیق و به صورت مشاهده مستقیم عملکرد دانشجویان صورت پذیرد. لذا لازم است برنامه ریزان و کارفرمایان شاخص های مشخص شده در الگوی برنامه کارآموزی را جهت بهبود کارآیی دوره های کارآموزی مورد توجه قرار دهند.

متنوع سازی شرکتی شکلی از استراتژی شرکتی است که بسیاری از مدیران برای بهبود عملکرد شرکت از آن استفاده می کنند. بر اساس تئوری نمایندگی، مدیران اطلاعات بیشتری در مقایسه با سهامداران دارند و ممکن است تصمیماتی اتخاذ نمایند که هم راستا با منافع سهامداران نباشد و مدیران زمانی که مهارت های نسبی خودشان را ارزیابی می کنند به نسبت، گرایش به دست بالا گرفتن توانایی هایشان دارند. مدیران اغلب به منظور گمراه ساختن سهامداران نسبت به عملکرد اقتصادی واقعی شرکت، سود را مدیریت می کنند. یکی از عوامل مهمی که بر مدیریت سود تاثیرگذار است، می تواند استراتژی متنوع سازی شرکتی باشد. هدف از این مطالعه، بررسی رابطه بین اعتماد به نفس بیش از حد مدیران و متنوع سازی شرکتی می باشد. بدین منظور تعداد 119 شرکت پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران برای سال های 92 تا 98 انتخاب گردیدند. برای آزمون فرضیه ها از تحلیل رگرسیون چندگانه استفاده شد. نتایج پژوهش نشان می دهد بین بیش اعتمادی مدیران و متنوع سازی شرکت رابطه منفی وجود دارد.