علی اکبر خدامیان آرانی

تخریج از جمله دان شهای حدیثی است که در سنجش اعتبار روایات، کاربرد دارد. تا کنون کتا بهای فراوانی در دانش تخریج تألیف شده، اما پژوهشی مستقل جهت شناسایی، بررسی و نقد منابع این دانش انجام نگرفته است. بنابراین، تحقیقی جامع و تحلیلی، در این راستا ضروری است. هدف این مقاله معرفی و نقد کتاب «اصول التخریج و دراسه الاسانید » تألیف محمود طحان به عنوان نخستین کتاب نوشته شده در مباحث نظری دانش تخریج است. فاید هی کلی این تحقیق، آشنایی با معنا و طرق تخریج و آ گاهی از جایگاه و اهمیت کتاب «اصول التخریج » بوده و فایده خاص آن، الگوگیری از مبانی، مبادی، قواعد و طرق تخریجِ این کتاب در شیعه م یباشد. نوآوری این مقاله، شناسایی نقاط قوت و ضعف کتا ب مذکور و نقد و بررسی ساختار و متن آن است. مواد تحقیق؛ مقدمه و متن کتا ب «اصول التخریج و دراسه الاسانید » است. این نوشتار در سه بخشِ شناسایی مولف، معرفی کتاب و نقد و بررسی آن تنظیم شده است.

تحقیقات نشان داده است تنظیم هیجان، نقش مهمی در ابعاد مختلف زندگی انسانی ایفا می کند. در روایات اسلا می نیز توصیه هایی در زمینه نحوه تنظیم و تغییر هیجان ها وجود دارد. هدف از این مقاله بررسی راهبردهای تنظیم هیجان درون فردی در روایات موجود در متون اسلا می و تطبیق آن با راهبردهای ارائه شده در علم روان شناسی است. روش پژوهش تحلیلی تطبیقی بوده و با استفاده از کلیدواژه های مرتبط با هیجان ، در منابع روایی جستجو شده و احادیث بر اساس نوع راهکار موجود در آن دسته بندی و مورد تحلیل قرار گرفته است. نتایج حاصل از پژوهش نشان داد که علاوه بر راهبردهای علم روان شناسی، در روایات اسلا می نیز راهبردهای دیگری جهت تنظیم هیجان درون فردی وجود دارد که شامل اذکار خاص، دعا، استغفار، تغذیه، رفاقت، نظافت و نماز است. می توان این راهبردها را به عنوان راهبردهای تنظیم هیجان معنوی مذهبی در نظر گرفت و از آنها برای تنظیم هیجان و آموزش به افراد بهره برد.

رفتار انسان ها، پیوسته پیرو معتقدات و جهان بینی آنها صورت می گیرد. در جوامع اقتصادی نیز انسان ها با توجه به معتقدات و اصول فکری خود تصمیمات اقتصادی گرفته و بر اساس آن رفتار می کنند و اقتصاد حاکم بر جوامع نیز جدای از افکار و عقاید آنان نیست. زیربنا و تکیه گاه فکری و نظری درباره آموزه ها و رفتارهای اقتصادی و جهان بینی حاکم بر آن، همان مبانی اعتقادی می باشد که موضوع این آموزه ها، خداوند متعال و صفات او، جهان هستی، انسان و جامعه است. در این پژوهش آن دسته از آموزه های الهی که در رفتارهای اقتصادی انسان در حوزه تولید تأثیر دارد که همان اعتقاد به توحید در تولید است، از منظر امام علیA مورد توجه می باشد. برای نیل به این مقصود، تأثیر اعتقاد به توحید در تولید با استناد به برخی روایات امام علیA با توجه به بیانیه گام دوم انقلاب اسلامی بیان گردیده است. در فرمایش مقام معظم رهبری در بیانیه گام دوم انقلاب، به مسئله اقتصاد به عنوان نقطه کلیدی و تعیین کننده در جامعه اسلامی اشاره شده است. همچنین از مطالعات و بررسی های انجام شده در این پژوهش می توان به این نتیجه رسید که انسان موحّد در این مکتب در حیطه تولید معتقد است که می توان با جهت دهی به هدف تولید، توجه دادن به کار و تلاش در جهت تولید و ایجاد امنیت اقتصادی در تولید به سمت ارزشی شدن و بهره وری و قاعده مند شدن زنان در کار تولید به پیشرفت در زمینه تولید رسید. همچنین با ایجاد امنیت در اشتغال و با گسترش اشتغال مولد در تولید، بخش کشاورزی و صنعت و تجارت را توسعه و سروسامان داد.

إن بعثه الأنبیاء والدعوه إلى الإیمان بهم من المسائل الأساسیه فی الإسلام، وقضیه بعثتهم إلى جمیع الأمم من القضایا القرآنیه والروائیه، فمن هذا المنطلق جاءت الدراسه فی هذه المقاله للکشف عن حقیقه بعثه نبیّ فی القاره الإفریقیه من حیث النفی أو الإثبات. وتظهر أهمیه الدراسه فی کونها الکاشفه عن الحقائق التی أشار إلیها القرآن الکریم وتفنید مزاعم الأعداء واتهاماتهم للکتاب العزیز المنزل من مبدإ الحکمه والعلم الذی لا یفعل ما لا غایه والهدف فیه. وتتکون الدراسه من مقدمه وخمسه مباحث ونتیجه؛ فالأول تطرّق إلى مسائل کلیه من تحدید مفاد المفردات وما یتعلق به. وفی الثانی دارالبحث فی خلق الإنسان والحکمه منه، ثم أشرنا إلى ما خصه الله تعالى به من النعم المتوفره لتحقق هذه الحکمه، بحیث یجوّز إقامه الحجه علیه عند الکفر والعصیان. وناقش الثالث ما یوهم عدم بعثه الأنبیاء فی الجزیره العربیه قبل بعثه النبیّ الخاتم مطلقا، فجاء المبحث الرابع فی إثبات البعثه ومعالجه شبهه عدمه، وانتهى الأخیر بإثبات البعثه فی إفریقیا کباقی المناطق والقارات عموما. واستفاد الباحث من المنهج النقلی والتحلیلی والمقارن بین مدرستی السنه والشیعه للکشف عن الحقیقه والإستنتاج الصحیح. وخرج الباحث بنتیجه إثبات کبرى القضیه عن طریق الأدله الثلاثه، وعجز فی إثبات صغراها، وهی مصادیق الأنبیاء وأشخاصهم المعروفین.

حدیث به عنوان یکی از منابع معارف اسلامی در سیر تاریخی خویش، متحمّل آسیب هایی شده که در اعتبار آن اثرگذار است. ارزیابی روایات از حیث سند، منبع، متن و محتوا، برای مقابله با این آفت ها و تامین اعتبار متون حدیثی لازم است. بررسی محتوایی روایات از زمان معصومان علیهم السلام با عرضه حدیث به قرآن و سنّت آغاز شد. از مطالعه آثار رجالی برمی آید که یکی از مستندات رجال نویسان در توثیق و تضعیف راویان، بررسی محتوایی روایات آنان بوده است. در صورت اثبات این فرضیه، یکی از مبانی دانش رجال که حسّی بودن توثیقات و تضعیفات است، دستخوش تغییر می گردد. این مقاله تلاش دارد با کشف عباراتی از کتاب فهرست نجاشی، که بر نقد متنی و محتوایی دلالت دارد این دیدگاه را اثبات کند. این پژوهش توانسته نگاهی متفاوت به دانش رجال فراروی مخاطبان قرار داده و زمینه گسترش دامنه این دانش را فراهم کند.

العنف الذی نقل فی التراث الإسلامی فی خصوص سیره النبی الأعظمa صار محلاً لطعن المستشرقین علی الإسلام وتعتبر حادثه بنی قریظه من أهم المستمسکات التی یستند الیها الطاعنون فی سیره النبیa؛ مستفیدین من التراث الروائی بکل نقاط ضعفه واشکالاته وهذا البحث یتکفل بعرض و نقد منهج المستشرقین و مستنداتهم التاریخیه و الروائیه بالمنهج التحلیلی الانتقادی للمتون المنقوله فی الکتب الروائیه و استنتج البحث الی أنّ مجموعه التهم الموجهه الى شخص النبیa لتکوین صوره سلبیه عنه نابعه من الروایات المنقوله فی کتب الحدیث والسیره ویمکن نقد هذه الروایات عن طریق شذوذها و مخالفتها لما اشتهر بین المسلمین فی التاریخ و السیره فضلا عن ضعفها و مخالفتها للواقائع التاریخیه و نصوص القرآن الکریم