رویکردهای اخلاقی به بقایای انسانی چالشی جهانی در باستان شناسی زیستی و انسان شناسی پزشکی-قانونی(مقاله علمی وزارت علوم)
منبع:
پژوهه باستان سنجی سال ۱۰ پاییز و زمستان ۱۴۰۳ شماره ۲ (پیاپی ۲۰)
243 - 252
حوزههای تخصصی:
کتاب "رویکردهای اخلاقی به بقایای انسانی: چالشی جهانی در باستان شناسی زیستی و انسان شناسی پزشکی-قانونی" (۲۰۱۹)، ه ویراستاری کرستی اسکوئیرز، دیوید اریکسون و نیکلاس مارکز-گرانت، از انتشارات اشپرینگر، به بررسی جامع چالش های اخلاقی، حقوقی و فرهنگی در برخورد با بقایای انسانی در حوزه های باستان شناسی زیستی، پزشکی قانونی و موزه داری می پردازد. این اثر با رویکردی بین المللی و میان رشته ای، مباحثی همچون کرامت انسانی پس از مرگ، حقوق جوامع بومی در رابطه با بقایای اجدادشان، چالش های نمونه برداری ژنتیکی، ملاحظات اخلاقی در نمایش عمومی بقایا و مدیریت بقایای ناشی از جنایات جنگی و بلایای جمعی را مورد تحلیل قرار می دهد. ساختار کتاب در سه بخش اصلی تنظیم شده است: بخش نخست به مبانی فلسفی و نظری اخلاق (شامل شخصیت اخلاقی مردگان و حقوق بشر) می پردازد. بخش دوم چالش های عملی در پژوهش، حفاری، نگهداری و نمایش بقایا را بررسی می کند و بخش سوم با ارائه مطالعات موردی از مناطق مختلف جهان (از جمله آمریکا، نیوزیلند، اسپانیا و خاورمیانه)، رویکردهای بومی به مسائل اخلاقی را تحلیل می نماید. از نقاط قوت این کتاب می توان به ترکیب متوازن نظریه و عمل، تأکید بر گفت وگوی بین فرهنگی و ارائه راهکارهای سیاستی کاربردی اشاره کرد. با این حال، کم توجهی نسبی به برخی مناطق مانند خاورمیانه و نیز مسائل نوظهور مانند دیجیتالی سازی بقایا از محدودیت های آن محسوب می شود. این کتاب برای باستان شناسان، متخصصان پزشکی قانونی، موزه داران و سیاست گذاران میراث فرهنگی منبعی ارزشمند است و می تواند به تدوین پروتکل های اخلاقی در کشورهایی مانند ایران که فاقد چهارچوب مدون در این زمینه هستند، کمک شایانی نماید.