علی اصغر فیروزی

زمینه و هدف: مهاجرت و جابه جایی اجباری پدیده ای پیچیده است که تنها شامل جابه جایی جغرافیایی نمی شود، بلکه با تغییرات عمیق روانی، اجتماعی و هویتی نیز همراه است. مواد و روش ها: این مقاله یک بازتاب بالینی مبتنی بر کار درمانی با مهاجران فارسی زبان ساکن آلمان را ارائه می دهد. مشاهدات بر اساس جلسات روان درمانی فردی و گروهی شکل گرفته اند که در آن ها از رویکردهای روان کاوانه، روایت درمانی، کارت های تروما و گفت وگوهای گروهی مبتنی بر همتایان استفاده شده است. یافته ها: تجربه های بالینی نشان دهنده موضوعات تکرارشونده ای مانند فقدان، تنهایی، عدم قطعیت، گسست هویتی و دشواری در ایجاد احساس تعلق بودند. با بهره گیری از مفهوم سوگ مهاجرتی سلمان اختر، ایده «فضای نگهدارنده» وینیکات و اصول روایت درمانی، تحلیل نشان می دهد که ایجاد فضاهای امن برای روایت گری و بیان هیجانی می تواند به بازسازی هویت، معنا سازی و رشد پس از سانحه کمک کند. همچنین الگوهای جنسیتی مشاهده شد؛ مردان بیشتر با فشارهای فرهنگی مربوط به «نقش قدرت و سرکوب هیجان» مواجه بودند، در حالی که زنان بیشتر بر نقش های مراقبتی، تجربه خشونت، روابط اجتماعی و اهمیت حمایت عاطفی تأکید داشتند. نتیجه گیری: یافته ها بر اهمیت روایت درمانی، حضور و شهادت همتایان (peer witnessing) و محیط های درمانی امن از نظر روانی در ارتقای سازگاری و سلامت روان مهاجران تأکید دارند. همچنین نشان می دهند که رنج مرتبط با مهاجرت به طور نزدیک با فقدان، تحول هویتی و گسست در احساس تعلق مرتبط است. رویکردهای روایی، مداخلات نمادین و فضاهای رابطه ای امن می توانند به پردازش هیجانی، تاب آوری و رشد پس از سانحه کمک کنند.