سید محمد سبط طباطبایی یزدی

مسئله امامت و جانشینی رسول خدا (ص)، از دیرباز موردبحث و نظر گروه های مختلف مذهبی بوده است. آنچه مورد اتفاق شیعیان است، انتخاب جانشینان رسول خدا (ص) از سوی خداوند و ابلاغ آن از سوی پیامبر (ص) بوده است؛ اما اهل سنت بیان می دارند که نصی دراین باره وجود ندارد و انتخاب جانشینان رسول خدا (ص) از طریق بیعت و اجماع اهل حل و عقد بوده است، اما این امر متناقض با احادیث معتبر آنان است زیرا در کتب آنان، نصوص و احادیث امامت به عنوان احادیثی معتبر ثبت گشته است.حال آنچه مسئله ماست، اثبات امامت امام سجاد (ع) به عنوان چهارمین امام شیعه است؛ زیرا امامت ایشان در طول تاریخ از سوی گروه های مختلف اهل سنت و حتی برخی شیعیان موردتردید قرار گرفت، لذا هدف ما در این پژوهش استناد به احادیث معتبر شیعی و اهل سنت جهت اثبات امامت امام سجاد (ع) است. این پژوهش مشتمل بر سه بخش است: در بخش اول نصوص عام موردبررسی قرار می گیرد. این نصوص بر امامت تمامی ائمه دوازده گانه شیعه دلالت می کند؛ مهم ترین آن ها که مورد تأیید علمای فریقین است شامل حدیث ثقلین، اثنی عشر خلیفه و حدیث لوح است که مصادیق خلفا و ائمه را با شواهد قرآنی و روایی چون آیه تطهیر، حدیث سفینه و امان بیان می کند؛ در بخش دوم نصوص خاص امامت علی بن الحسین (ع) موردبررسی قرار گرفته است. این نصوص بیان می کند که امر امامت ایشان توسط رسول خدا (ص) و ائمه پیشین ابلاغ شده است و در بخش سوم کرامات و معجزات ایشان بیان می گردد که در کنار ادعای امامت، دلیلی دیگر بر اثبات امامت ایشان است. این شواهد که مورد اتفاق علمای اهل سنت نیز هست، نقض کننده ادعاهای آنان در خصوص عدم وجود نص برای تعیین امام است. این پژوهش با روش کتابخانه ای و رویکردی توصیفی - تحلیلی به بررسی این نصوص و احادیث می پردازد که با استخراج آن ها از منابع موثق به تفسیر و توضیح آن ها خواهیم پرداخت و ازآنجایی که تاکنون پژوهشی جامع جهت اثبات امامت چهارمین امام شیعه با استناد بر احادیث معتبر فریقین، انجام نگرفته، بنابراین پژوهش حاضر در نوع خود جدید خواهد بود.