علی ریحانیان

حسابداری دوطرفه یکی از مهم ترین نوآوری های تاریخ حسابداری است که به طور خودجوش در تعامل با رشد بازارها ظهور کرد. این سیستم ابتدا در قرن سیزدهم در شمال ایتالیا شکل گرفت و به دلیل نیازهای در حال افزایش بازرگانان برای ثبت دقیق مبادلات، در میان طبقه تجاری رواج یافت. در این روش، هر تراکنش مالی هم زمان از دو منظر ثبت می شود: آنچه داده می شود و آنچه دریافت می شود، که نمایانگر دوگانگی ذاتی مبادلات بازار است. علاوه بر این، قابلیت تشخیص خطاها و بهبود فرایند گزارشگری مالی باعث شد حسابداری دوطرفه در طول قرن ها، روش غالب در حسابداری باقی بماند. رابطه تنگاتنگ میان رشد بازارها و شکل گیری این سیستم به خوبی نشان می دهد که حسابداری دوطرفه پاسخی کارآمد به پیچیدگی فزاینده مبادلات تجاری و نیازهای نهادی زمان خود بوده است. امروزه نیز، اصول حسابداری دوطرفه مبنای بسیاری از نوآوری های جدید در حسابداری و مدیریت مالی، از جمله حسابداری سه طرفه، محسوب می شود. این نوآوری ها تحولی در نظام های مالی و اقتصادی آن دوران ایجاد کرد.