محمدعرفان ربیع پور

پژوهش حاضر با هدف بررسی نقش واسطه ای اضطراب در رابطه ترومای دوران کودکی و اعتیادپذیری دانش آموزان انجام شد. روش پژوهش توصیفی_همبستگی از نوع مدل یایی معادلات ساختاری بود. جامعه آماری پژوهش را دانش آموزان مشغول به تحصیل در مقطع متوسطه اول شهرستان پاکدشت تشکیل داد که در سال تحصیلی 1403-1404 مشغول به تحصیل بودند. از بین این افراد، تعداد 200 نفر به شیوه نمونه گیری در دسترس و با توجه به ملاک های ورود و خروج بر اساس نظر کلاین (2023) انتخاب شدند. ابزار گردآوری داده ها پرسشنامه ترومای دوران کودکی (CTQ، برنستاین و همکاران، 2003)، پرسشنامه گرایش به مصرف مواد مخدر (DUTQ، موسوی و همکاران، 1378) و سیاهه اضطراب (BAI، بک، 1988) بود. تجزیه و تحلیل داده های گردآوری شده از طریق مدل یابی معادلات ساختاری انجام شد. نتایج نشان داد که داده ها با مدل مفهومی برازش قابل قبولی داشته و مورد تایید قرار گرفته است. همچنین مطابق با مدل ساختاری پژوهش، اثرات مستقیم ضربه های دوران کودکی و اضطراب بر اعتیادپذیری دانش آموزان معنادار بود (01/0>p). همچنین اثر غیرمستقیم ضربه های دوران کودکی بر اعتیادپذیری دانش آموزان از طریق اضطراب نیز معنادار بود (01/0>p). در نتیجه اضطراب می تواند در رابطه بین ترومای دوران کودکی و اعتیادپذیری دانش آموزان نقش میانجی را ایفا کند.

زمینه: دانشجویان دانشگاه جمعیتی در معرض خطر مصرف الکل با دسترسی محدود به مداخلات هستند. اگرچه شناسایی دانشجویان در معرض خطر و فراهم کردن شرایط کمک به آن ها همچنان چالش برانگیز است، شناسایی تعیین کننده های مصرف مبتنی بر رویکردهای شخص محور می تواند به شناسایی زیر گروه های دانشجویان با الگوهای استفاده پرخطر کمک کند. هدف: این پژوهش با هدف شناسایی عوامل مؤثر بر مصرف الکل در میان دانشجویان، با تکیه بر شواهد تجربی از سال های 2020 تا 2023 صورت پذیرفت. روش: پژوهش حاضر به صورت کاربردی و کیفی طراحی شده و با روش فراترکیب انجام شد. پژوهش های بین المللی به روش کیفی و یا ترکیبی در پایگاه های داده Science Direct, Spiringer, Eric, Scopes, Emerald, Sage, PubMed, Taylor & Franci با کلید واژه های مصرف الکل و دانشجویان، الکل و دانشجویان، سوء مصرف الکل و دانشجویان، مصرف الکل و دانشجویان، روند مصرف الکل در بین دانشجویان، مصرف الکل و دانشگاه، نوشیدن الکل، نوشیدن الکل و خوابگاه دانشگاه مورد بررسی قرار گرفتند. 178 مقاله با استفاده از ابزار چک لیست محقق ساخته انتخاب شد که پس از ارزیابی معیارهای کتاب شناختی، روش شناختی و اطلاعات لازم مرتبط با نتایج، 50 مقاله نهایی انتخاب گردید. داده های کیفی به شیوه سنتز موضوعی و در قالب مقولات، مفاهیم و کدها تحلیل شده و با استفاده از نرم افزار MAXQDA 18 بررسی شدند. یافته ها: نتایج نشان داد پیش بینی کننده های روان شناختی، پیش بینی کننده های خانوادگی، پیش بینی کننده های تربیتی، پیش بینی کننده های اجتماعی و پیش بینی کننده های فردی مؤلفه های در ارتباط با مصرف الکل دانشجویان در شواهد تجربی بود. مقدار پایایی با شاخص کاپا (90/0)، ضریب هولستی (92/0)، پی اسکات (93/0) و آلفای کرپیندورف (95/0) مطلوب بود. همچنین مقدار شاخص CVR (بالای 42/0) و CVI (بالای 79/0) جهت بررسی روایی مدل از نظر خبرگان مورد تأیید قرار گرفت. نتیجه گیری: با توجه به نتایج طراحی مداخلات، برنامه ریزی و اجرای سیاست های آموزشی، درمانی و اجتماعی جهت کاهش مصرف الکل در دانشجویان ضروری است.