مهین شهریور

معنی شناسی برگرفته از لغت یونانیِ (semantias) علم مطالعه معناست که به بررسی و مطالعه معانی در زبان-های انسانی می پردازد. به طورکلی، بررسی ارتباط میان واژه و معنا را معناشناسی می گویند. این علم معمولاً بر روی رابطه بین دلالت کننده ها مانند لغات، عبارت ها، علائم و نشانه ها و این که معانیشان برای چه استفاده می شود، تمرکز دارد. یکی از شاخه های معنی شناسی که در بررسی آیات قرآن به کار رفته است، معنی شناسی شناختی می باشد. معنی شناسی شناختی به انواع مختلفی تقسیم شده است، که یکی از آن ها، الگو های تصوری است که باعث درک بهتر قرآن کریم می شود. در این مقاله، با روش توصیفی تحلیلی و با رویکرد قرآنی به بررسی و تحلیل طرح های تصوری معنی شناسی شناختی در واژگان قرآن کریم پرداخته شده است و نتیجه به دست آمده چنین است که خداوند در قرآن، از راه-های متعددی برای بیان مفهوم آیات استفاده کرده تا انسان ها بتوانند معنای آیات را به راحتی بفهمند و دلیلی برای اجتناب از قرآن و پیام های اسلامی نداشته باشند. یکی از این گزینه ها، طرح های تصوری می باشد که خداوند، معنی و مفهوم آیات را برای بندگانش به تصویر می کشد؛ بنابراین، الگو های تصوری معنی شناسی که در سه قسم حجمی، حرکتی و قدرتی بیان شده اند، پدیده های جهان آفرینش را این چنین لمس و تصور می کنند.

اخلاق از مهمترین جلوه های قرآن کریم می باشد که برخی قائل به اعجاز قرآن کریم در این زمینه شده اند. اخلاق همان باید ها و نباید های عملی هستند که خدای حکیم برای رشد و کمال ما این ها را معین کرده تا انجام دهیم مانند نماز و روزه و حج و زکات و ... مباحث اخلاقی قرآن را باید در سه حوزه جستجو کرد: گزاره های اخلاقی جامع قرآن، نظام اخلاقی قرآن که با مبانی و اصول آموزه های خاص خود از دیگر نظام های اخلاقی برتر است، وتاثیر تاریخی قرآن در ایجاد انقلاب اخلاقی در جامعه صدر اسلام و مخاطبان خود. این مقاله در صدد است تا رویکردهای اخلاقیات قرآن را با اشاره به مصادیق اخلاقی قرآن از قبیل فضایل اخلاقی پسندیده، معرفی الگوهای اخلاقی برتر برای جهانیان، رعایت عفت کلام درباره مسائل جنسی و... آن ها را مورد بررسی و تحلیل نماید