فلسفه محیط زیست با تأکید بر آموزه های قرآن کریم
آرشیو
چکیده
این مقاله با روش تحلیل عقلی و با عنایت به آموزه های قرآنی در صدد معرف ی پ ارادایم متخ ذ از حکم ت اس لامی درباره محیط زیست است. یافته های مقاله نشان می دهد: اولاً طبیعت و محیط زیست فعل و آیت خداوند است، از این رو از تقدس برخوردار است، ثانیاً بخش قابل توجه موجودات محیط زیست یعنی گیاهان، حیوان ات و انسان، از درجات و مراتب تج رد برخوردارن د و موجود مجرد در سلسله وجودی از جایگاه برتری برخوردار بوده و شأن وجودی برتری دارد، لذا علاوه بر ارزش ذاتی محیط زیست بای د از ارزش قدس ی و اله ی محیط زیست نیز سخن گفت. ثانیاً انسان در تعامل با محیط زیست با موجودات دارای ادراک و شعور مواجه است و تعامل او از حد تعامل با اب ژه م ادی و فیزیکی ب ه تعام ل ب ا موجودی که آیت پروردگار است، ارتقاء می یابد. ثالثاً در نگرش آیتی و قدسی به محیط زیست، انسان اصالتاً ن ه مالک طبیعت و محیط زیست است و نه سلطنت و استیلا از نوع استیلای س وژه ب ر اب ژه را دارد، بلکه به مثابه امین و حافظ طبیعت و محیط زیست بوده و تصرفات او در طبیعت و محیط زیست در محور عقل و قوانین صاحب طبیعت تعریف می شود. این نوع نگرش به محیط زیست که ب ا حف ظ ارزش ذاتی و شرافت وجودی آن اعمال می شود در مسیر استکمال انس ان تأثیر بسزایی دارد؛ بر این اساس هر نوع تصرف و دخالت عوام ل انس انی در محیط زیست که خارج از تدبیر و حکم عقل و شرع انجام شود، ب ا نگ اه قدس ی و آیتی ب ه مح یط زیست منافات دارد.Environmental Philosophy with Emphasis on the Teachings of the Holy Quran
This article, using the method of rational analysis and with regard to the teachings of the Quran, seeks to introduce a paradigm derived from Islamic wisdom about the environment. The findings of the article show: First, nature and the environment are the act and sign of God, therefore they are sacred. Second, a significant part of the creatures of the environment, namely plants, animals and humans, have degrees and ranks of ion, and the creature enjoys a superior position in the existential hierarchy and has a superior existential dignity. Therefore, in addition to the intrinsic value of the environment, we should also talk about the sacred and divine value of the environment. Second, in interacting with the environment, humans are faced with creatures with perception and consciousness, and their interaction is elevated from the level of interaction with material and physical objects to interaction with a creature that is a sign of God. Thirdly, in the Ayat and Qudsi view of the environment, man is not originally the owner of nature and the environment, nor does he have the sovereignty and domination of the subject over the object, but rather he is the trustee and protector of nature and the environment, and his actions in nature and the environment are defined in the light of reason and the laws of the owner of nature. This type of attitude towards the environment, which is applied by preserving its intrinsic value and existential dignity, has a significant impact on the path to human perfection; accordingly, any type of occupation and interference of human factors in the environment that is carried out outside the planning and ruling of reason and Sharia, contradicts the Qodsi and Ayat view of the environment.
تبلیغات
