زهرا شش پری

مقدمه:   باغستان های قزوین، با قدمت تاریخی خود نشانی از هویت این شهر دارند که علی رغم اهمیتشان از دیدگاه، منظر، زیست محیطی و ...، به برنامه ریزی آنها از دیدگاه کلان توجه کافی نشده است. یکی از جدیدترین رویکردهای جهانی، به باغ های با ارزش تاریخی، احیای قابلیت های کشاورزی از طریق کشاورزی شهری است که در عین حفظ هویت، با مداخله شهروندان در تولید محصولات ارگانیک و کشاورزی ، باعث منفعت بردن مالکان و شهروندان، توسعه گردشگری و همچنین حفظ محیط زیست می شود. هدف پژوهش:   مطالعه ی حاضر به دنبال استفاده از رویکرد کشاورزی شهری در باغستان های سنتی و بافت بلافصل آن در راستای حفظ و احیای آن ها می باشد. روش شناسی:   پژوهش حاضر از نوع کاربردی و تحلیلی است. این نوشتار با تکیه بر روش اسنادی و تحلیل نتایج آنها با استفاده از ابزار پرسشگری (مصاحبه با صاحبنظران و پرسشنامه در بافت بلافصل باغستان ها) بوده و با پیمایش به بررسی وضعیت موجود و نحوه ی اجرای رویکرد کشاورزی شهری در محدوده مورد مطالعه پرداخته است. قلمرو جغرافیایی پژوهش:   باغستان های سنتی قزوین با مساحتی در حدود 3000 هکتار که به صورت نعل اسب قزوین را در برگرفته و همچنین بافت بلافصل باغستان ها که به نوعی تاثیرگذار و تاثیرپذیر از باغستان ها می باشد. یافته ها و بحث :  باغستان ها علاوه بر قدمتی که دارند، تاثیرات مثبتی برای شهر قزوین دارا می باشند که از نظر شهروندان زیبایی ورودی شهر از مهمترین تاثیرات مثبت آن ها می باشد اما متاسفانه از نظر پاسخ دهندگان وضعیت امنیت آن ها به واسطه ی حضور معتادین از وضعیت مطلوبی برخوردار نمی باشد. در این راستا 58 درصد از پاسخ دهندگان تمایل خود مبنی بر مشارکت در اقدامات کشاورزی شهری را در راستای بهبود وضعیت باغستان ها اعلام داشته اند. نتیجه گیری: اجرای رویکرد کشاورزی شهری در این باغستان ها و بافت بلافصل آن می تواند بستر لازم جهت حضورپذیری در این محدوده را فراهم نموده و به حفظ و احیای آن هاکمک کند. براساس شرایط باغستان ها نظیر تمایل به مشارکت باغداران و ... بخش هایی از باغستان ها به عنوان پایلوت جهت اجرای طرح انتخاب در نظر گرفته شود. همجنین در بافت بلافصل علاوه بر منازل مسکونی می توان این رویکرد را در زمین های رهاشده و خالی، پارک ها، فضاهای تحت تملک شهرداری، محوطه ادارات و ... اجرایی نمود.