سپهر ایمان پور

آثار هنرمند اسپانیایی "خوان میرو" شامل دامنه گسترده ای از عناصر انتزاعی است که بستری مناسب جهت شناخت نحوه عملکرد نقاشی انتزاعی فرآهم می آورد. در نقاشی های او عناصر مختلف جهان طبیعت متحول و بازسازی شده و سپس در قالب یک ساختار به ظاهر متفاوت و غیر آشنا از نو بازنمایی می شود. گاه چنان ماهیت اشیا دگرگون می شود که دیگر به سختی می توان چیستی آنها را شناسایی کرد؛ بنا براین تفسیر عناصر و نشانه ها، و پی جویی خاستگاه آن در فهم هنر انتزاعی میرو اهمیت بسزایی دارد. هدف این پژوهش شناخت خاستگاه عناصر انتزاعی و سیر تحول آن در سه اثر با عنوان آبی از "خوان میرو" است. بدین منظور از طریق گردآوری داده های متنی و تصویری به شیوه کتابخانه ای، از یکسو رابطه بین نشانه های انتزاعی این مجموعه با دستاوردهای تصویری نقاش از دهه ی 20 تا 60 م مقایسه شده و از دیگر سو این نشانه ها با جهان طبیعت و جهان زیسته هنرمند تطبیق یافته، تا به این پرسش پاسخ داده شود که: عناصر انتزاعی در سه گانه آبی "خوان میرو" چه خاستگاهی داشته و چگونه متحول می شوند؟ نتایج پژوهش بیانگر آن است هر یک از نشانه های انتزاعی مجموعه آبی در دستاوردهای تصویری و پیشین نقاش ریشه دارد؛ بدین طریق آموزه های کوبیستی، سورئالیستی و بایومورفیک نقاش در دهه 20 و 30 م. و آشنایی نقاش با فرهنگ ژاپن و جنبش اکسپرسیونیسم انتزاعی در میانه قرن تجمیع شده و در قالب فضای بیکران، وسعت رنگ آبی، تکرار آهنگین لکه های بی شکل به رویا و و عواطف نقاش نقب زده است.