کاظم زینی وند

توسعه سکونتگاه های روستایی هدف گردشگری، به دلیل پیوستگی اساسی میان توسعه روستایی و شهری، از ضرورت های کلیدی توسعه منطقه ای و ملی است. بدون توجه ویژه به این پیوستگی، دستیابی به توسعه پایدار ممکن نخواهد بود. این پژوهش با هدف شناسایی مؤلفه های محیطی مؤثر بر رضایت ساکنان بناهای قدیمی و جدید در سکونتگاه های روستایی هدف گردشگری استان ایلام انجام شده است. پژوهش حاضر با رویکرد کیفی و روش پدیدارشناختی مبتنی بر نظریه داده بنیاد اجرا شده است. داده ها از طریق مصاحبه های نیمه ساختارمند با 21 متخصص (شامل معماران، جامعه شناسان، روان شناسان و کارشناسان میراث فرهنگی و گردشگری) که با روش نمونه گیری هدفمند گلوله برفی انتخاب شدند، جمع آوری شد. تحلیل داده ها با استفاده از نرم افزارMAXQDA و از طریق کدگذاری باز، محوری و انتخابی انجام گرفت. یافته ها نشان می دهند که شرایط علّی مؤثر بر رضایت ساکنان شامل توسعه سکونتگاه ها، ارائه خدمات رفاهی، تأمین سرمایه و حفظ هویت فرهنگی است. راهبردهای پیشنهادی برای بهبود رضایت شامل حفاظت از اکوسیستم، برنامه ریزی رفاهی و گردشگری، تقویت شبکه های ارتباطی، توسعه زیرساخت ها و مدیریت منابع طبیعی است. پیامدهای این راهبردها شامل رضایت گردشگران، تقویت همبستگی اجتماعی، ایجاد فرصت های شغلی، رونق اقتصادی، کاهش آسیب های اجتماعی، توسعه پایدار و افزایش نشاط اجتماعی است. این یافته ها می توانند به تدوین سیاست های مؤثر برای توسعه پایدار گردشگری روستایی کمک کنند.