خطر طبیعی

یکی از خطرات طبیعی که بسیاری از شهرهای جهان، از جمله کشور ما را تهدید می کند، زمین لرزه است. در این میان شهرستان دنا با توجه به وجود گسل های فعال، نقاط لرزه خیز، عدم رعایت استانداردها، توسعه فیزیکی نامناسب و غیره، از این قاعده مستثنی نمی باشد. هدف از پژوهش حاضر، پهنه بندی فضایی شهرستان دنا از نظر خطر زلزله و شناسایی سکونتگاههای شهری و روستایی و بخش های واقع در پهنه های با خطر بالای زلزله می باشد. نتایج حاصل از پژوهش نشان می دهد که، 79/11 درصد، معادل 33/124 کیلومتر مربع از کل شهرستان دنا، دارای خطر لرزه خیزی بسیار بالا و 40/27 درصد، معادل 83/288 کیلومتر مربع، دارای خطر لرزه خیزی بالایی است. همچنین نتایج پژوهش نشان داد که 23/411 کیلومتر مربع، معادل 32 درصد از کل شهرستان دنا، دارای خطر لرزه خیزی کم می باشد. همچنین بر اساس نتایج پژوهش، شهر پاتاوه از نظر میزان خطر لرزه خیزی دارای خطر زلزله در سطح نسبتاً کم، و شهر سی سخت از نظر خطر لرزه خیزی، دارای خطر لرزه خیزی زیادی است و محدوده های اطراف این شهر درمعرض خطر لرزه خیزی بسیار بالا قرار دارند. همچنین 17/12 درصد از آبادی ها و روستاهای شهرستان دنا در پهنه با خطر بالا، 97/33 درصد، در پهنه با خطر متوسط، 25/35 درصد در پهنه با خطر کم و همچنین 29 روستا، معادل 58/18درصد از سکونتگاههای روستایی و آبادی ها در پهنه بدون خطر زلزله قرار دارند.  همچنین بیشترین مساحت بخش مرکزی در پهنه خطرپذیری زیاد و بسیار زیاد به مساحت 215 کیلومتر مربع، و بیشترین مساحت بخش پاتاوه، در محدوده خطر لرزه خیزی بالایی قرار دارد که معادل 278 کیلومتر مربع می باشد. بررسی راهبردی حاصل از پژوهش، نشان از نقش حاکم ماتریس قوت با وزن 204/0 در ربع  اول و استراتژی ST با وزن 203/0 دارد.

سیلاب ازجمله مخاطراتی است که در سال های اخیر خسارات زیادی در مناطق موردمطالعه بر جای گذاشته است. با توجه به اینکه نمی توان از وقوع رخداد سیلاب جلوگیری کرد ولی می توان با ارزیابی نقاط تاب آور و آسیب پذیر در برابر خطرات احتمالی تا حد زیادی اثرات ناشی از سیلاب را کاهش داد هدف از انجام این تحقیق سنجش میزان تاب آوری شناسایی نقاط قدرت و ضعف قسمت های تحت تأثیر سیلاب در شهر تالش است. پژوهش حاضر با توجه به ماهیت موضوع و هدف کلی، آن از نوع مطالعات کاربردی بوده و به لحاظ روش شناسی از نوع مطالعات توصیفی- تحلیلی است. تعیین حجم نمونه آماری آن با استفاده از روش کوکران و روش نمونه گیری بر اساس نمونه گیری تصادفی انجام شد. برای سنجش آسیب پذیری از بین خانوارهای ساکن در شهر تالش، تعداد 383 نفر از شهروندان و 30 نفر کارشناسان به عنوان حجم نمونه تحقیق انتخاب شدند. سپس برای بررسی ارتباط میان شاخص ها و تحلیل آن ها نیز از نرم افزار SPSS استفاده شد و خروجی هر بخش از کار به صورت نقشه با استفاده از نرم افزار ARCGIS ترسیم گردید. نتایج نشان می دهد پهنه های خطر خیلی کم، خطر کم و متوسط در شمال و شمال غربی محدوده موردمطالعه قرار دارند و پهنه های خطر خیلی زیاد و زیاد در شرق، جنوب شرق و مرکز محدوده شهری منطقه قرار دارند. با توجه به نقشه نهایی به دست آمده از پهنه بندی سیلاب و در راستای توسعه امنیت شهری باید از ساخت وساز در محدوده های با خطر بسیار زیاد و زیاد و حریم مسیل ها و رود - دره های متعدد در شهر تالش ممانعت به عمل آید.