راهبردهای آموزش در علوم پزشکی

مقدمه: نظام ارزشیابی آموزش علوم پزشکی در راستای ارتقای آن، نیازمند الگویی است که بتواند مولفه های اصلی نظام آموزشی را مورد رصد و ارزشیابی قرار دهد. هدف از انجام این پژوهش ارائه الگوی ارتقاء نظام ارزشیابی آموزش پزشکی کشور بوده است. روش ها: پژوهش به شیوه ترکیبی و یا روش اکتشافی- متوالی انجام گرفت. بخش کیفی از مصاحبه های عمیق نیمه ساختار یافته با 10 نفر از خبرگان در حدود یک ماه به روش اشباع نظری رسید. تجزیه و تحلیل داده ها در بخش کیفی از تحلیل مضمون استفاده شد. مقوله های اصلی و فرعی با استفاده از نرم افزار MAXQDA سازماندهی گردید. در بخش کمی از پرسشنامه محقق ساخته برای مدلسازی ساختاری-تفسیری استفاده شد. جامعه آماری کمی کلیه دانشجویان، فارغ التحصیلان، اعضای هیات علمی و اساتید علوم پزشکی می باشند. در بخش کمی از روش حداقل مربعات جزئی استفاده شده است. حجم نمونه 364 نفر انتخاب گردید. برای تجزیه وتحلیل داده ها از نرم افزار (SPSS) نسخه 26 برای انجام پیش پردازش داده ها ازجمله محاسبه آماره های توصیفی و جهت آمار استنباطی در این تحقیق از مدل معادلات ساختاری یا همان نرم افزار Smart PLS استفاده شد. یافته ها: بر اساس یافته ها کدهای توصیفی حاصل از متون مصاحبه، 48 مضمون فرعی شناسایی و با توجه به شباهت و قرابت معنایی آنها، در 9 مضمون اصلی دسته بندی گردید. برای ارائه مدل اولیه ارتقای نظام ارزشیابی آموزش پزشکی از روش مدلسازی ساختاری-تفسیری استفاده شد. که 9 متغیر در مدل وجود داشته و تمامی آنها دارای رابطه معنادار با سایر متغیرهای مدل بودند. نتیجه گیری: . بر این اساس مؤلفه های مربوط به سیاست گذاری و جهت گیری های کلان و منابع و زیرساخت های برنامه آموزشی بیشترین تأثیرگذاری را بر ارتقای نظام ارزشیابی آموزش پزشکی و مدل حاضر دارا می باشند.

مقدمه: رفتارهای خودشکن تحصیلی با وجود پیامدهای مثبت موقتی، به شکست تحصیلی منجر می شوند، بنابراین، پژوهش حاضر با هدف بررسی نقش میانجی تاب آوری هیجانی در ارتباط بین کمال گرایی مثبت و منفی و تاب آوری تحصیلی با رفتارهای خودشکن تحصیلی دانشجویان انجام گرفت. روش ها: روش پژوهش مقطعی از نوع همبستگی با معادلات ساختاری بود. جامعه آماری پژوهش دانشجویان علوم پزشکی دانشگاه آزاد اسلامی واحد مراغه و دانشکده علوم پزشکی مراغه در پاییز و زمستان سال 1402-1401 بودند که با استفاده از روش نمونه گیری تصادفی ساده 340 نفر برای مطالعه انتخاب شدند. داده ها با استفاده از پرسشنامه کمال گرایی تری- شورت و همکاران(1995)، پرسشنامه تاب آوری تحصیلی ساموئلز(2004)، مقیاس تاب آوری هیجانی مرل (2011) و مقیاس رفتارهای خودشکن تحصیلی اژدربین و همکاران (1401)جمع آوری شدند و از طریق آزمون پیرسون، سوبل و بوت استراپ در بستر نرم افزار آماری SPSS و Amos نسخه 24 تحلیل شدند. یافته ها: اثر مستقیم کمال گرایی مثبت (41/0-) کمال گرایی منفی (56/0) تاب آوری هیجانی (17/0-) و تاب آوری تحصیلی (143/0-) در برآورد رفتارهای خودشکن تحصیلی دانشجویان معنی دار به دست آمد(05/0P<). اثر غیر مستقیم کمال گرایی مثبت (44/3- =t-value)، کمال گرایی منفی (99/1 =t-value) و تاب آوری تحصیلی (46/2- =t-value) با میانجیگری تاب آوری هیجانی معنی دار مشاهده شد(05/0P<). نتیجه گیری: با توجه به نقش میانجی تاب آوری هیجانی در تعدیل ارتباط میان کمال گرایی منفی و مثبت و تاب آوری تحصیلی با رفتارهای خودشکن تحصیلی دانشجویان، به نظر می رسد که با تقویت تاب آوری هیجانی می توان اثرات کمال گرایی مثبت و تاب آوری تحصیلی را در بهبود و اصلاح رفتارهای خودشکن تحصیلی افزایش داد.

مقدمه: تاب آوری تحصیلی به معنای دستیابی دانشجویان به نتایج آموزشی خوب با وجود شرایط نامساعد و چالش ها از طریق تغییر رفتارهای موجود یا ایجاد رفتارهای جدید می باشد. پژوهش حاضر با هدف بررسی رابطه بین تاب آوری تحصیلی و درگیری تحصیلی با میانجی گری خود کار آمدی تحصیلی انجام شده است. روش ها: پژوهش حاضر توصیفی و از نوع معادلات ساختاری، جامعه آماری شامل کلیه دانشجویان دانشگاه علوم و فنون مازندران، 2600 نفر، که با روش نمونه گیری تصادفی طبقه ای(بر اساس مقطع)، 335 نفر انتخاب شدند . ابزار مورد استفاده، پرسشنامه درگیری تحصیلی ریو، تاب آوری تحصیلی ساموئلز و مقیاس خود کارآمدی تحصیلی اون و فرامن بوده است .برای تجزیه و تحلیل داده ها، از آزمون های کولموگروف اسمیرنوف، همبستگی پیرسون،T-value ، سوبل، ضریب مسیر، مدل معادلات ساختاری با کمک نرم افزارهای SPSS21 و Samartpls3 استفاده شده است. یافته ها: نتایج همبستگی پیرسون نشان داد که بین تاب آوری تحصیلی و خودکارآمدی تحصیلی با درگیری تحصیلی، همچنین بین تاب آوری تحصیلی و خود کارآمدی تحصیلی در سطح اطمینان 99 درصد رابطه مثبت و معنی دار وجود دارد. نتیجه تحلیل مسیر نیز نشان داد که خود کارآمدی تحصیلی نقش واسطه ای در ارتباط بین تاب آوری تحصیلی و درگیری تحصیلی دانشجویان دارد. نتیجه گیری: از یافته های این پژوهش می توان برای بهبود نظام های آموزشی خصوصا نظام های دانشگاهی و بهینه سازی فرآیند یاددهی- یادگیری و عملکرد تحصیلی دانشجویان که تعیین کننده جنبه های مهمی در زندگی آن ها از جمله موفقیت و ارتقای تحصیلی، کسب شغل و جایگاه اجتماعی مناسب و بهبود رضایت خاطر دانشجویان بهره جست. واژگان کلیدی: تاب آوری تحصیلی، درگیری تحصیلی، خود کارآمدی تحصیلی، دانشجویان

مقدمه: دوره های تحصیلات تکمیلی فصل مشترک آموزش و پژوهش در عالی ترین سطوح خود است که در آن برجسته ترین دانش پژوهان جامعه به عالی ترین مباحث علمی می پردازند. ارتقای کیفیت و پویایی برنامه های آموزش عالی مستلزم ارزشیابی و بررسی های کمی و کیفی مستمر است به ویژه برنامه های درسی که در محقق ساختن اهداف آموزشی نقش مؤثری داشته و قلب مراکز دانشگاهی محسوب می شوند؛ بنابراین این مطالعه باهدف آسیب شناسی دروس نظری در مقاطع تحصیلات تکمیلی رشته پرستاری با محوریت تبیین دیدگاه ها و ادراکات اساتید و دانشجویان کارشناسی ارشد و دکترای پرستاری انجام شد. روش کار: این پژوهش کیفی با رویکرد تحلیل محتوای قرار دادی انجام شد. روش نمونه گیری هدفمند با بررسی تجارب و دیدگاه های 21 نفر (8 عضو هیئت علمی و 13 دانشجوی مقطع تحصیلات تکمیلی در مقاطع کارشناسی ارشد و دکترا) درباره برنامه درسی دوره و چالش های موجود انجام گردید. مصاحبه ها نیمه ساختاریافته و فردی بود و پس از کسب نظرات افراد و مکتوب نمودن آن ها، کدگذاری عبارات مهم و مرتبط انجام شد. یافته ها: پس از تجزیه وتحلیل داده ها تعداد 503 کد و 27 زیر طبقه استخراج شد که در چهار مضمون اصلی چالش های مدیریتی شامل مشکلاتی مرتبط با مدیریت و رهبری، چالش های ساختاری در ارتباط با موانع سازمانی و هماهنگی ها، چالش های روان شناختی در ارتباط با مشکلات ذهنی و ارتباطی کارکنان و چالش های اجرایی مرتبط با موانع در اجرای وظایف و فرآیندهای کاری قرار گرفتند. نتیجه گیری: توجه به این چالش ها و فراهم ساختن بستری برای پاسخگویی به نیازها و غلبه بر چالش ها می تواند در محقق ساختن اهداف آموزشی نقش داشته باشد و سیاستگزاران برنامه های آموزشی در این مقاطع و همچنین مدیران آموزشی باید این موضوع را مدنظر قرار دهند.

مقدمه: پژوهش حاضر با هدف مقایسه اثربخشی آموزش راهبردهای مدیریت هیجان مبتنی بر طرح واره درمانی و زوج درمانی هیجان مدار بر رضایت زناشویی زوجین جوان دارای تعارض زناشویی بود. روش : این مطالعه نیمه تجربی بر روی زوجین دارای تعارض زناشویی مراجعه کننده به مراکز مشاوره رشت در ماه های اردیبهشت، خرداد و تیر ۱۴۰۱ انجام شد. ۳۰ زوج به روش نمونه گیری در دسترس انتخاب و به صورت تصادفی در سه گروه EFT، ST و کنترل قرار گرفتند. دو گروه آزمایش هر کدام ۱۰ جلسه درمانی ۹۰ دقیقه ای با یک جلسه هفتگی به مدت ۱۰ هفته دریافت کردند، در حالی که گروه کنترل هیچ مداخله درمانی دریافت نکرد. علاوه بر این، یک مرحله پیگیری نیز در طرح گنجانده شد.. برای جمع آوری داده ها از مقیاس زوجی ENRICH استفاده شد و تحلیل داده ها با استفاده از آزمون های تحلیل کواریانس چند متغیره در نرم افزارSPSS24 انجام شد. یافته ها: نتایج نشان داد هر دو مداخله EFT و ST در مراحل پس آزمون بر افزایش رضایت زناشویی زوجین تأثیر مثبت و معنادار دارند(P<0/01). همچنین، نتایج آزمون تعقیبی، میزان اثربخشی مداخله EFTبر افزایش رضایت زناشویی زوجین را بیشتر از ST نشان داد(P<0/01). اما نتایج آزمون تعقیبی در مرحله پیگیری نشان داد که تفاوت میانگین، از نظرآماری معنی دار است (0/05 ≥ P). بنابراین می توان نتیجه گرفت که اثربخشی EFT و ST بر رضایت زناشویی زوجین، حتی در مرحله پیگیری نیز متفاوت است و EFT بیشتر از ST بر رضایت زناشویی زوجین اثر داشته است. نتیجه گیری: هر دو رویکرد بر افزایش رضایت زناشویی زوجین اثربخش است. اما اثربخشی EFT کارآمدتر از ST است.

مقدمه: درگیری تحصیلی از جمله متغیرهای اساسی فرآیند یادهی-یادگیری است. زمانی که صحبت از آموزش الکترونیکی باشد، این اهمیت بیشتر می شود؛ چون از معیارهای موفقیت دوره های الکترونیکی میزان درگیر سازی آن است. پژوهش حاضر با هدف اثربخشی طراحی آموزش مبتنی بر یادگیری الکترونیکی تلفیقی بر درگیری تحصیلی دانشجویان در درس طراحی واحد یادگیری انجام شد. روش ها: روش پژوهش نیمه آزمایشی با طرح پیش آزمون-پس آزمون با گروه گواه بود. جامعه آماری پژوهش شامل کلیه دانشجویان کارشناسی دانشگاه فرهنگیان استان همدان در سال تحصیلی 1401-1400 بودند. از این جامعه آماری، تعداد 30 نفر به شیوه تصادفی انتخاب و در دو گروه گواه و آزمایش (15 نفره) گماشته شدند. ابزار گردآوری داده ها پرسشنامه درگیری تحصیلی ریو و تسانگ بود که دارای روایی و پایایی تأیید شده است. برای تحلیل داده ها از آزمون آماری کوواریانس به کمک نرم افزار spss استفاده شد. یافته ها: یافته پژوهش نشان داد که طراحی آموزش مبتنی بر یادگیری الکترونیکی تلفیقی، اثربخشی بیشتری نسبت به آموزشی الکترونیکی مرسوم بر درگیری تحصیلی دانشجویان در درس طراحی واحد یادگیری دارد. نتیجه گیری: بر اساس نتیجه پژوهش پیشنهاد می شود که در محیط یاددهی- یادگیری الکترونیکی از اصول آموزش الکترونیکی تلفیقی برای افزایش درگیری تحصیلی یادگیرندگان استفاده شود.

مقدمه: با توجه به اینکه درگیری تحصیلی تاثیر چشم گیری بر نوع و میزان عملکرد تحصیلی دانش آموزان دارد، بررسی متغیرهای موثر بر میزان درگیری تحصیلی ضرورت دارد. لذا، پژوهش حاضر با هدف تبیین رابطه علّی بین انگیزه پیشرفت و خودپنداره تحصیلی با میزان درگیری تحصیلی و نقش میانجی کمال گرایی دانش آموزان صورت گرفت. روش ها: مطالعه حاضر توصیفی از نوع همبستگی می باشد. جامعه آماری پژوهش حاضر کلیه دانش اموزان دوره اول متوسطه شهرستان سمنان سال تحصیلی 1400-1401 بودند. دانش آموزان با روش نمونه گیری خوشه ای تصادفی انتخاب شدند. به منظور اندازه گیری متغیرهای پژوهش، از پرسشنامه های انگیزه پیشرفت هرمنس(1977)، خودپنداره تحصیلی دکتر دلاور(1373)، درگیری تحصیلی ریو(2013) ، کمال گرایی هویت و فلت(1991) استفاده شد. داده های این پژوهش با استفاده از آزمون همبستگی و تحلیل مسیر با نرم افزار Smos24, SPSS23 تحلیل شد. یافته ها: با توجه به مقادیر شاخص های بدست آمده، انگیزه پیشرف دارای اثر مستقیم (0.47β=)و غیر مستقیم (0.53= β) مثبت و معنادار بر درگیری تحصیلی است(0.001 p<)، همچنین خودپنداره تحصیلی دارای اثر مستقیم (0.44= β)و غیر مستقیم (0.58= β) مثبت و معنادار بر درگیری تحصیلی بود(0.05 p<). علاوه براین، کمال گرایی به صورت مثبت میزان درگیری تحصیلی دانش آموزان را پیش بینی می کنند (0.05 p<). نتیجه گیری: با توجه به نتایج بدست آمده حاکی از آن می باشد که افزایش و تقویت میزان خودپنداره و کما گرایی مثبت و هم چنین ایجاد انگیزه پیشرفت در دانش آموزان می تواند درگیری تحصیلی دانش آموزان را افزایش دهد و بین انگیزه پیشرفت و درگیری تحصیلی رابطه مثبت وجود دارد، همچنین نتایج حاکی از رابطه مثبت بین خودپنداره تحصیلی و درگیری تحصیلی بود.

چکیده مقدمه: در پاندمی کووید19 با کاهش حضور دانشجویان در بالین، نگرانی در مورد عدم کفایت آموزش احساس شد. شرایط پزشکان را در گیر درمان و از آموزش دور کرده بود. لذا رو آوردن به راهکارهایی در آموزش اهمیت یافت. این مطالعه به بررسی تاثیر آموزش همتایان بر نسخه نویسی دانشجویان بخش اطفال در پاندمی کووید19 پرداخت. روش کار: این مطالعه ی نیمه تجربی بر روی 60 نفر از دانشجویان پزشکی انجام شد. این دانشجویان با تخصیص تصادفی در دو گروه 30 نفره تجربه و کنترل قرار گرفتند. در گروه کنترل تدریس توسط اتند و در گروه تجربه توسط همتا انجام گرفت. پیش آزمون قبل از انجام مداخله و پس آزمون پس از گذشت 3 هفته برای هر دو گروه اجرا شد. علاوه بر این در گروه مداخله چند سوال باز پاسخ برای بررسی رضایت و نگرش نسبت به آموزش همتا پرسیده شد. تحلیل داده ها با آزمون های تی و کوواریانس انجام گرفت. یافته ها: میانگین نمرات نسخه نویسی قبل و بعد از تدریس در هر دو گروه تفاوت معناداری داشت ( 0.000). همچنین میانگین در گروه تجربه با گروه کنترل متفاوت بود (0.000 ) و آموزش همتایان تاثیر گذار تر دیده شد (0.001 ). اکثریت دانشجویان (%76.6) از آموزش همتا رضایت داشتند. فضای بدون نگرانی مهم ترین منفعت این آموزش شناخته شد (%46.6). %93.3 افراد موافق کاربرد این روش در پاندمی بودند. نتیجه گیری: با توجه به تاثیر آموزش همتا و رضایت از آن بکارگیری این روش در برنامه های آموزشی توصیه می شود.

مقدمه: بین المللی شدن به عنوان یک مفهوم استراتژیک، پدیده ای نسبتاً جدید، گسترده و متنوع در آموزش عالی است. هدف از مطالعه حاضر، شناسایی مؤلفه های دانشگاه بین ا لمللی و ارائه مدل مناسب برای نظام آموزش عالی ایران بود. روش کار: این پژوهش با رویکرد آمیخته اکتشافی انجام شد. جامعه آماری بخش کیفی، متخصصان و اساتید دانشگاه های کشور در حوزه دانشگاه بین المللی بودند که 15 نفر طبق اصل اشباع نظری با روش نمونه گیری هدفمند انتخاب شدند. جامعه آماری بخش کمی، 235 نفر از اعضاء هیأت علمی دانشگاه ها بودند که با استفاده از روش در دسترس به عنوان نمونه انتخاب گردیدند. ابزار گردآوری داده ها در بخش کیفی، مصاحبه نیمه ساختاریافته و بررسی اسناد موجود در این زمینه و در بخش کمی پرسشنامه ی محقق ساخته مبتنی بر داده های بخش کیفی با 90 گویه بود. پس از دسته بندی سؤالات اولیه، روایی محتوایی آنها به دو روش کیفی (10 نفر از متخصصان) و کمی (بررسی میزان توافق هر سؤال با استفاده از ضریب روایی محتوایی(CVR) انجام شد. با استفاده از ضریب هولستی، پایایی پرسشنامه 97/0 برآورد گردید. نتایج: تجزیه و تحلیل داده ها با روش تحلیل مضمون با رویکرد استقرایی نشان داد متغیرهای دانشگاه بین المللی با دو مؤلفه، سازمانی با شش مؤلفه و آموزشی- پژوهشی با چهار مؤلفه از عوامل اصلی توسعه دانشگاه بین المللی هستند. نتیجه گیری: با توجه به مضامین شناسایی شده، الگوی پیشنهادی جهت توسعه دانشگاه بین المللی، چارچوبی را برای تصمیم سازان و سیاست گذاران آموزش عالی فراهم می آورد که بتوانند از ظرفیت ها و قابلیت های این مدل به صورت هدفمند و مناسب در راستای تقویت و توسعه دانشگاه بین المللی بهره گیرند.

مقدمه: دانشجویان از ارکان مهم نظام تعلیم و تربیت کشور، هستند. توجه و اهتمام ویژه به این قشر موجب باروری و شکوفایی نظام تعلیم و تربیت و جامعه می شود. لذا شناسایی نیازها و چالش های آنان و فراهم کردن فرصت های یادگیری می تواند به توسعه فردی و اجتماعی منجر شود. بر این اساس، این پژوهش با هدف بررسی اثربخشی آموزش مبتنی بر مدیریت تاب آوری بر میزان خودباوری تحصیلی و سماجت در یادگیری دانشجویان انجام شده است. روش ها: این پژوهش به ص ورت نیمه تجربی و با استفاده از طرح پیش آزمون - پس آزمون با گروه کنترل انجام شد. جامعه مورد مطالعه شامل تمامی دانشجویان لیسانس دانشگاه لرستان بودند و نمونه پژوهش نیز 40 نفر از بین این دانشجویان بودند که به روش تصادفی خوشه ای چند مرحله ای انتخاب و به صورت تصادفی در گروه های آزمایش و گواه گمارده شدند. برای جمع آوری داده ها از پرسشنامه خودباوری تحصیلی، سماجت در یادگیری و تاب آوری تحصیلی استفاده شد. داده ها با روش تحلیل کواریانس تک متغیری و چندمتغیری تجزیه و تحلیل شدند. یافته ها: نتایج تحلیل کوواریانس تفاوت معنی داری بین دو گروه نشان داد. یافته ها همچنین نشان داد که میزان خودباوری تحصیلی و سماجت در یادگیری گروه آزمایش نسبت به گروه کنترل افزایش معنی داری داشته است. نتیجه گیری: بنابراین می توان گفت که آموزش مبتنی بر مدیریت تاب آوری آموزشی می تواند موثر باشد و در صورتی که از این روش استفاده شود، می توان سطح خودباوری تحصیلی و سماجت در یادگیری را افزایش داد.