مطالعات روان شناسی ورزشی

مطالعات روان شناسی ورزشی

مطالعات روان شناسی ورزشی بهار 1398 شماره 27

مقالات

۱.

تأثیر فعالیت های بدنی بر کارکرد شناختی و عملکرد حرکتی کودکان مبتلابه اختلال توجه/ بیش فعالی

تعداد بازدید : ۴۸ تعداد دانلود : ۵۴
هدف پژوهش حاضر، بررسی تأثیر فعالیت های بدنی بر کارکرد شناختی و عملکرد حرکتی کودکان مبتلا به اختلال توجه/ بیش فعالی بود. نمونه پژوهش 45 پسر مبتلا به اختلال توجه/ بیش فعالی بودند که با روش نمونه گیری دردسترس انتخاب شدند و براساس نمره های پیش آزمون، در دو گروه آزمایش و یک گروه کنترل (هر گروه 15 نفر) تقسیم شدند.از آزمون های مجموعه ارزیابی حرکتی برای کودکان، خرده مقیاس فراخنای عددی، مقیاس هوشی وکسلر کودکان- فرم تجدیدنظرشده و آزمون حافظه کاری دیداری- فضایی بلوک های تپنده کورسی استفاده شد. نتایج نشان داد که فعالیت بدنی موجب افزایش حافظه کاری کلامی و حافظه دیداری- فضایی کودکان مبتلا به اختلال توجه/ بیش فعالی شد. همچنین، فعالیت بدنی موجب بهبود عملکرد حرکتی و مهارت های دستی، تعادلی و توپی کودکان مبتلا به اختلال توجه/ بیش فعالی شد. می توان نتیجه گرفت که تمرین بدنی بر کارکرد شناختی و عملکرد حرکتی کودکان مبتلا به اختلال توجه/ بیش فعالی مؤثر است.
۲.

مدل رابطه ای انگیزه خودتعیینی با اخلاق ورزشی ورزشکاران نخبه ایران (مطالعه موردی: لیگ یک فوتبال ایران)

تعداد بازدید : ۵۴ تعداد دانلود : ۴۶
هدف پژوهش حاضر، تدوین مدل رابطه ای خودتعیینی با اخلاق ورزشی ورزشکاران نخبه ایران بود. روش پژوهش، همبستگی و ازلحاظ هدف، کاربردی بود. جامعه آماری این پژوهش تمام فوتبالیست های لیگ آزادگان کشور در فصل1396-1395بودند. نمونه آماری 223 بازیکن بودند که به صورت تصادفی انتخاب شدند. برای جمع آوری اطلاعات از پرسش نامه های اخلاق ورزشی و انگیزه ورزشی استفاده شد که روایی آن ها توسط 10 تن از اساتید مدیریت ورزشی تعیین و پایایی آن ها ازطریق آلفای کرونباخ به ترتیب برابر با 88/0 و 79/0 به دست آمد. برای تحلیل داده ها از روش معادلات ساختاری برای بررسی روابط علّی بین متغیر های مشاهده شده استفاده شد. یافته ها نشان داد که بین انگیزه خودتعیینی و اخلاق ورزشی ارتباط مثبت و معناداری وجود داشت. نتایج آزمون تحلیل مسیر تأییدی حاکی از برازش ارتباط بین خودتعیینی و اخلاق ورزشی بود. تمامی بارهای عاملی بین مؤلفه ها و عوامل در سطح معقولی قرار داشتند و مدل از برازش مناسبی برخوردار بود که درنهایت، مدل مفهومی پژوهش تأیید شد؛ بنابراین، براساس یافته ها، تعیین اهداف اخلاقی و عملکردی خاص می تواند زمینه های بروز اخلاق ورزشی را برانگیزاند یا هدایت کند. همچنین، برای شکل گیری رفتار اخلاقی، زمینه های عینی و عملکرد واقعی نسبت به زمینه های شناختی و ذهنی می تواند اثرهای عمیق تری داشته باشند؛ بنابراین، پیشنهاد می شود با اعمال رفتارهای عینی مانند گزینش مربیان دارای رفتارهای خوب و منطقی و استخدام روان شناس ورزشی و عینی کردن نتایج رفتارهای خوب ورزشکاران، برای نهادینه کردن رفتارهای اخلاقی ورزشکاران اقدام شود.
۳.

تأثیر ذهن آگاهی بر کاهش اضطراب و افزایش عملکرد ورزشی فوتبالیست های جوان

تعداد بازدید : ۱۴۵ تعداد دانلود : ۵۵
هدف پژوهش حاضر، بررسی اثربخشی تمرین های ذهن آگاهی بر عملکرد و اضطراب فوتبالیست های جوان بود. بدین منظور، تعداد 30 ورزشکار رشته فوتبال به صورت تصادفی در دو گروه آزمایش 15 نفری (مداخله تمرین های ذهن آگاهی) و کنترل 15 نفری قرار گرفتند. ورزشکاران گروه آزمایش، 12 جلسه (شش هفته و هفته ای دو جلسه) 30 دقیقه ای تمرین های ذهن آگاهی را دریافت کردند. در گروه کنترل هیچ مداخله ای انجام نگرفت. قبل و بعد از مداخله از پرسش نامه «مقیاس اضطراب ورزشی» و آزمون «عملکرد شوت فوتبال» استفاده شد. نتایج تحلیل واریانس چندعاملی نشان دهنده بهبود معنا داری در کاهش اضطراب و افزایش عملکرد ورزشی گروه آزمایش نسبت به گروه کنترل بود. با توجه به نتایج این پژوهش می توان نتیجه گرفت که تمرین های ذهن آگاهی روش مناسب و مؤثری برای کاهش اضطراب ورزشی و افزایش عملکرد ورزشی بازیکنان فوتبال هستند.
۴.

تأثیر تمرینات نوروفیدبک ریتم حسی حرکتی بر عملکرد بازیکنان تنیس روی میز

تعداد بازدید : ۵۸ تعداد دانلود : ۴۶
تمرینات نوروفیدبک به طور فزاینده ای به منظور بهینه سازی عملکردهای مختلف مغزی مورد استفاده قرار می گیرد. هدف مطالعه حاضر بررسی تأثیر تمرینات نوروفیدبک بر دقت بازیکنان تنیس روی میز بود. به این منظور 16 بازیکن مبتدی پسر 10 تا 15 ساله به طور داوطلبانه و دردسترس در پژوهش شرکت کردند و در دو گروه نوروفیدبک به علاوه تمرین جسمانی و گروه تمرین جسمانی قرار گرفتند. گروه نوروفیدبک به علاوه تمرین جسمانی ، مدت دوازده جلسه تمرین سی دقیقه ای نورفیدبک شامل پروتکل ریتم حسی حرکتی را انجام دادند. نتایج تحلیل واریانس با اندازه گیری مکرر نشان داد تفاوت بین دو گروه در دقت فورهند و بک هند معنادار و نتایج عملکرد در گروه نوروفیدبک به علاوه تمرین جسمانی بهبود یافته بود. نیازهای بالای پردازش های شناختی بنیادی که در حفظ توجه، حافظه کاری و مهارت های روانی حرکتی وجود دارد؛ توسط تمرینات ریتم حسی حرکتی تسهیل می شود. نتایج پژوهش از این یافته ها حمایت می کند.
۵.

تأثیر مداخله لیوان چینی بر اعتمادبه نفس و هماهنگی دودستی دانش آموزان

تعداد بازدید : ۴۷ تعداد دانلود : ۲۸
 پژوهش حاضر با هدف بررسی تأثیر لیوان چینی بر اعتمادبه نفس و هماهنگی دودستی دانش آموزان دختر انجام شد. تعداد 55 دانش آموز دختر 10 تا 12 ساله از مدارس شهرستان قائمشهر به صورت تصادفی انتخاب شدند. ابزار مورداستفاده در این پژوهش، پرسش نامه ارزیابی اعتمادبه نفس آیزینگ و دستگاه هماهنگی دودستی مدل 32532 ساخت شرکت لافایت بود. شرکت کنندگان پس از انجام پیش آزمون به دو گروه کنترل و آزمایش تقسیم شدند. گروه آزمایش به مدت 36 جلسه (سه جلسه در هفته) به انجام تمرین های لیوان چینی پرداختند. در پایان هفته چهارم، هشتم و دوازدهم، اعتمادبه نفس و هماهنگی دودستی آن ها همانند پیش آزمون ارزیابی شد. نتایج نشان داد که اعتماد به نفس و هماهنگی دودستی گروه تحت مداخله در مقایسه با پیش آزمون و گروه کنترل بهبود معناداری داشت؛ بنابراین، باید گفت که لیوان چینی ورزشی تک بعدی نیست که تنها مهارت های مهم فیزیکی همانند هماهنگی بین چشم و دست را تقویت کند، بلکه اعتمادبه نفس را نیز تقویت خواهد کرد.
۶.

تأثیر بازی های توجهی، تمرین بدنی و تمرینات ترکیبی بر انواع توجه و کارکردهای شناختی کودکان بیش فعال/ نقص توجه

تعداد بازدید : ۶۸ تعداد دانلود : ۶۵
هدف از این پژوهش بررسی تأثیر بازی های توجهی، تمرین بدنی و تمرینات ترکیبی (بازی های توجهی+ تمرین بدنی) بر انواع توجه و کارکردهای شناختی کودکان بیش فعال از نوع نقص توجه بود. به این منظور 40 کودک  9 تا 12 سال انتخاب شدند که به صورت تصادفی در چهار گروه تمرین بدنی، بازی های توجهی، تمرینات ترکیبی و گروه کنترل توزیع شدند. شرکت کنندگان بر اساس گروه بندی ذکر شده به مدت 16 جلسه و هر جلسه به مدت 60 دقیقه به تمرین پرداختند. شرکت کنندگان پس آزمون را 24 و 72 ساعت بعد اجرا کردند. نتایج تحلیل کوواریانس نشان داد که تقریبا در تمامی خرده آزمون ها گروه ترکیبی از سایر دو گروه تجربی دیگر بهتر عمل کرده است. این نتایج با توجه به استفاده از فواید دو حالت تمرینی دیگر در تمرین ترکیبی توجیه شدند.
۷.

تأثیر ابعاد تصویرسازی با سرعت آهسته و واقعی بر یادگیری مهارت پرتاب دارت

تعداد بازدید : ۳۴ تعداد دانلود : ۲۱
هدف از مطالعه حاضر، تعیین تأثیر ابعاد تصویرسازی با سرعت آهسته و واقعی بر یادگیری مهارت پرتاب دارت بود. 40 دانشجوی داوطلب دانشگاه خوارزمی (55/1 ± 7/22 سال) پرسش نامه وضوح تصویرسازی حرکت–2 را تکمیل نموده و بر اساس امتیازات تصویرسازی و پیش آزمون، به صورت همگن در چهار گروه تصویرسازی درونی با سرعت  آهسته، تصویرسازی درونی با سرعت واقعی، تصویرسازی بیرونی با سرعت آهسته و تصویرسازی بیرونی با سرعت  واقعی گمارده شدند. تصویرسازی با سرعت های واقعی و آهسته به ترتیب با علامت های شنوایی مترونوم با ضرب آهنگ 40 و 20 ضرب در دقیقه اجرا شدند. نتایج نشان داد تصویرسازی درونی و بیرونی با سرعت های آهسته و واقعی بر عملکرد و یادداری شرکت کنندگان تأثیر معناداری نداشت. همچنین در تمامی مراحل آزمایش، بین چهار گروه آزمایشی در مهارت پرتاب دارت تفاوت معناداری مشاهده نشد. بنابراین، سرعت های متفاوت تصویرسازی با تأکید بر ابعاد تصویرسازی، منجر به تفاوت های معنادار بین گروهی نشد.
۸.

مقایسه رفتار تصمیم گیری بازیکنان مرد نخبه فوتبال در موقعیت های مختلف انگیزشی و تمرینی

تعداد بازدید : ۵۳ تعداد دانلود : ۲۷
در این پژوهش، رفتارهای تصمیم گیری بازیکنان مرد نخبه فوتبال در موقعیت های مختلف با سه شدت تمرینی (استراحت، 40 درصد بیشینه و 80 درصد بیشینه) و سه موقعیت انگیزشی (پایین، متوسط و بالا) ارزیابی شدند. تعداد 14 بازیکن مرد نخبه فوتبال با حداقل هشت سال سابقه بازی در این پژوهش شرکت کردند (با میانگین سنی 07/23 سال). با استفاده از آزمون تحلیل واریانس عاملی و اندازه های مکرر در سطح آلفای 05/0P< داده های پژوهش تحلیل شدند. در زمانی که انگیختگی متوسط و بالا بود، افزایش شدت تمرین به افت دقت تصمیم گیری منجر شد. اما زمانی که انگیختگی پایین بود، تفاوتی در دقت تصمیم گیری در سه شدت تمرینی وجود نداشت. براین اساس، رفتار تصمیم گیری در فوتبالیست های نخبه تحت تأثیر تعاملات بازیکن با محدودیت های محیطی درحین تلاش برای دستیابی به هدف عملکردی خاصی قرار می گیرد.
۹.

تأثیر مداخله تمرین بدنی بر توجه پایدار و بازداری رفتار در دختران مبتلابه اختلال نارسایی توجه/ فزون کنشی

تعداد بازدید : ۵۴ تعداد دانلود : ۳۸
هدف این مطالعه، بررسی اثر یک دوره تمرین بدنی بر توجه پایدار و بازداری رفتار دختران مبتلابه اختلال نارسایی توجه/ فزون کنشی بود. 30 دانش آموز دختر هفت تا 12 سال مدارس ابتدایی شهرستان بابلسر با استفاده از فُرم اسنپ چهار و مصاحبه بالینی انتخاب شدند. شرکت کنندگان به طور تصادفی به دو گروه (تجربی و کنترل) تقسیم شدند. آزمودنی ها قبل و بعد از تمرین ازطریق آزمون عملکرد پیوسته کانرز و آزمون برو نه برو ارزیابی شدند. گروه تجربی برنامه تمرین را به مدت 18 جلسه 60 دقیقه ای دریافت کردند. تحلیل داده ها با استفاده از تحلیل کوواریانس چندمتغیری انجام شد. نتایج نشان داد که عملکرد کودکان در گروه تجربی در آزمون های عملکرد پیوسته و برو نه برو تفاوت معنا داری داشت. این یافته ها نشان داد که یک برنامه ورزشی سازمان یافته به بهبود توجه و بازداری رفتار دختران مبتلابه اختلال نارسایی توجه/ فزون کنشی کمک می کند.
۱۰.

اثربخشی درمان شناختی- رفتاری مبتنی بر ذهن آگاهی بر توانایی های شناختی و تاب آوری ورزشکاران نابینا

تعداد بازدید : ۹۳ تعداد دانلود : ۵۴
هدف پژوهش حاضر، بررسی اثربخشی درمان شناختی- رفتاری مبتنی بر ذهن آگاهی بر توانایی های شناختی و تاب آوری ورزشکاران نابینا بود. پژوهش حاضر، آزمایشی با طرح دوگروهی پیش آزمون- پس آزمون با گروه کنترل بود. جامعه آماری همه ورزشکاران نابینای شهر گلستان بودند که 30 نفر از آن ها با روش دردسترس انتخاب شدند و به صورت تصادفی در دو گروه آزمایش و کنترل جایگزین شدند. داده ها با استفاده از مقیاس توانایی های شناختی و مقیاس تاب آوری جمع آوری شدند. یافته ها نشان داد که بین نمرات دو گروه آزمایش و کنترل، در نمرات مربوط به توانایی های شناختی و تاب آوری، در پس آزمون تفاوت معناداری وجود دارد (01/0 P <). با توجه به بالاتربودن میانگین نمرات گروه آزمایش در مرحله پس آزمون، نتیجه گیری می شود که مداخله مؤثر است و موجب بهبود توانایی های شناختی و تاب آوری ورزشکاران نابینا می شود. براساس یافته ها می توان گفت که درمان مبتنی بر ذهن آگاهی به عنوان یکی از درمان های موج سوم شناختی- رفتاری می تواند در ارتقای توانایی های شناختی و تاب آوری افراد نابینا در عرصه رقابت های ورزشی تأثیرگذار باشد.
۱۱.

ویژگی های روان سنجی نسخه فارسی سیاهه اضطراب از آسیب مجدد در ورزشکاران آسیب دیده

تعداد بازدید : ۳۶ تعداد دانلود : ۲۵
هدف پژوهش حاضر، بررسی ویژگی های روان سنجی نسخه فارسی سیاهه اضطراب از آسیب مجدد در ورزشکاران آسیب دیده بود. نسخه اصلی سیاهه دارای 28 سؤال و دو خرده مقیاس اضطراب از آسیب مجدد هنگام توان بخشی و اضطراب از آسیب مجدد هنگام بازگشت به رقابت است. بدین منظور، ورزشکاران 17 تا 39 ساله (6/68 درصد مرد و 4/32 درصد زن) که در رشته های مختلف ورزشی فعالیت داشتند، 300 پرسش نامه را تکمیل کردند. بعد از تکنیک ترجمه- بازترجمه، روایی صوری پرسش نامه به تأیید هفت متخصص رسید. برای برآورد روایی سازه از تحلیل عاملی تأییدی مبتنی بر معادلات ساختاری استفاده شد. پایایی سیاهه با استفاده از روش آلفای کرونباخ محاسبه شد. همچنین، برای بررسی پایایی زمانی از روش آزمون- آزمون مجدد استفاده شد. نتایج پژوهش نشان داد که نسخه فارسی سیاهه از ساختار اصلی حمایت کرد و روایی و پایایی نسخه فارسی سیاهه اضطراب از آسیب مجدد تأیید شد؛ درنتیجه، با توجه به نتایج به دست آمده، نسخه فارسی سیاهه اضطراب از آسیب مجدد برای سنجش اضطراب آسیب مجدد ورزشکاران توصیه می شود.
۱۲.

انطباق پذیری، رواسازی و پایایی پرسش نامه خودارائه گری در تمرین در ورزشکاران

تعداد بازدید : ۵۲ تعداد دانلود : ۳۶
هدف پژوهش حاضر، انطباق پذیری، تعیین روایی و پایایی نسخه فارسی پرسش نامه خودارائه گری در تمرین در جامعه ورزشکاران بود. تعداد 381 ورزشکار با سطوح مختلف مهارتی انتخاب شدند. ابزار اندازه گیری استفاده شده در پژوهش حاضر، پرسش نامه 14 سؤالی خودارائه گری در تمرین (کونری و همکاران، 2000) بود. نتایج تحلیل عاملی تأییدی، ضرایب آلفای کرونباخ و همبستگی درون طبقه ای نشان داد که پرسش نامه خودارائه گری در تمرین، از ساختار دوعاملی و 14 سؤالی پرسش نامه اصلی حمایت کرده است و روایی عاملی و  پایایی آن را تأیید کرده است؛ بنابراین، نسخه فارسی پرسش نامه خودارائه گری در تمرین دارای روایی و پایایی قابل قبولی در ورزشکاران ایرانی با سطوح مختلف مهارتی است و مربیان، ورزشکاران و پژوهشگران می توانند از این پرسش نامه استفاده کنند.
۱۳.

رابطه استرس تحصیلی و باورهای انگیزشی با تعلل ورزی تحصیلی در دانش آموزان ورزشکار: نقش میانجی راهبردهای شناختی

نویسنده:
تعداد بازدید : ۴۴ تعداد دانلود : ۳۱
پژوهش حاضر با هدف بررسی نقش راهبردهای شناختی در رابطه استرس تحصیلی و باورهای انگیزشی با تعلل ورزی تحصیلی انجام شد.روش پژوهش توصیفی- همبستگی و جامعه آماری کلیه دانش آموزان ورزشکار استان گلستان در سال تحصیلی 98-1397 بود که تعداد ۳۸۸ نفر با روش تصادفی ساده انتخاب شدند. برای جمع آوری داده ها از پرسش نامه های استرس تحصیلی، راهبردهای انگیزشی، تعلل ورزی تحصیلی و راهبردهای شناختی استفاده شد و داده ها با روش ضریب همبستگی پیرسون و تحلیل مسیر تحلیل گردید.نتایج نشان داد راهبرد شناختی در رابطه استرس تحصیلی و باورهای انگیزشی نقش میانجی ایفا می کند. بر اساس نتایج بدست آمده می توان استنباط نمود آشنایی با راهبردهای شناختی که دارای نقش کلیدی در رابطه استرس و انگیزش با تعلل ورزی است، می تواند نقش با اهمیتی در کاهش تعلل ورزی دانش آموزان ورزشکار داشته باشد.
۱۴.

اثر صفات سه گانه تاریک شخصیتی بر شادکامی و سرسختی ذهنی ورزشکاران و غیرورزشکاران

تعداد بازدید : ۵۸ تعداد دانلود : ۳۵
هدف پژوهش حاضر، بررسی اثر صفات سه گانه تاریک بر شادکامی و سرسختی ذهنی ورزشکاران رشته های برخوردی، غیر برخوردی و غیر ورزشکاران بود. تعداد 200 ورزشکار رشته های تکواندو و ژیمناستیک که توسط فدراسیون و 100 غیر ورزشکار به صورت در دسترس انتخاب شدند، پرسش نامه های آنلاین را تکمیل کردند. برای پردازش داده ها از فن مدل سازی معادلات ساختاری بهره گرفته شده است. یافته ها نشان داد که خودشیفتگی هیچ اثری بر شادکامی ورزشکاران رشته های برخوردی، غیربرخوردی و غیرورزشکاران نداشت؛ اما صفت ماکیاولیستی در ورزشکاران رشته های غیربرخوردی اثر معنادار و معکوسی بر شادکامی داشت و اثر معناداری بر ورزشکاران رشته های برخوردی و غیرورزشکاران دیده نشد. ازطرف دیگر، اثر معنادار و مثبت شادکامی هر سه گروه بر سه مؤلفه اساسی سرسختی ذهنی؛ یعنی تعهد، کنترل و مبارزه جویی مشاهده شد. به روان شناسان و مربیان ورزشی پیشنهاد می شود که به این صفات ورزشکاران توجه کنند.

آرشیو

آرشیو شماره ها:
۳۰