تمدن اسلامی و دین پژوهی
نویسندگان: اعظم رحیمی جابری

کلید واژه ها: تمدن اسلامی علوم اسلامی دین اسلام قرآن کریم عصر طلایی

حوزه های تخصصی:
شماره صفحات: ۹۷ - ۱۱۶
دریافت مقاله   تعداد دانلود  :  ۵۰

چکیده

تمدن اسلامی یکی از تأثیرگذارترین تمدن های جهانی است که در گستره جغرافیایی وسیع و با استفاده از فرهنگ تلفیقی و تکمیلی، توانست میان اصول و مبانی آموزه های خود با اندیشه های سایر اقوام و ملل، ارتباط و سازش برقرار کند و سبب ایجاد یک تحول عمیق و پویای فکری در نظام جهانی گردد که با بازتاب علمی و فرهنگی گسترده و متنوع همراه بود. این تمدن، از سده های سوم تا ششم هجری، نقش بسزایی در فرهنگ و تمدن بشری ایفا نمود.  در این راستا، مقاله حاضر با استفاده از منابع کتابخانه ای و با رویکرد توصیفی – تحلیلی، درصدد پاسخ به این پرسش است که بسترها و مؤلفه های شکوفایی تمدن اسلامی چه بود؟ براساس یافته های پژوهش، عوامل برونی و درونی متعددی در رشد تمدن اسلامی در میان مسلمانان مؤثر بوده؛ بخشی به مبانی نظری و اعتقادی و آموزه های دینی آنان و بخشی نیز، به کارکردها و مبانی رفتاری آنها در حوزه علم و تحقیق مربوط بوده است. به این ترتیب، تمدن اسلامی با مشخصه های برجسته همچون؛ علم گرایی، عقل مداری، عدالت گستری، بهره گیری از میراث گذشتگان، انعطاف پذیری و قابلیت سازگاری، آزاداندیشی، نوآوری، جامع نگری علمی و پیوستگی و ظرافت، توانست خود را به اوج شکوفایی برساند.